{"id":8439,"date":"2008-06-13T08:06:00","date_gmt":"2008-06-13T08:06:00","guid":{"rendered":"https:\/\/atlassztuki.pl\/?p=8439"},"modified":"2022-04-07T09:24:45","modified_gmt":"2022-04-07T09:24:45","slug":"wschody-i-zachody-malarstwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wschody-i-zachody-malarstwa\/","title":{"rendered":"Wschody i zachody malarstwa\u00a0"},"content":{"rendered":"\n

Finally someone let me out of my cage<\/em><\/p>\n\n\n\n

Now, time for me is nothing
cos I\u2019m counting no age
Now I couldn\u2019t be there
Now you shouldn\u2019t be scared I\u2019m good at repairs
Feelings, sensations
that you thought were dead<\/em><\/p>\n\n\n\n

No squealing, remember
That it\u2019s all in your head.<\/em><\/p>\n\n\n\n


<\/em>Gorillaz, Clint Eastwood<\/p>\n\n\n\n

\u201ePrzesta\u0144 malowa\u0107\u201d \u2013 takie wydane samemu sobie polecenie to dobry punkt wyj\u015bcia, \u017ceby bezkompromisowo zastanowi\u0107 si\u0119 nad tym, jaki jest cel malowania kolejnych obraz\u00f3w, rola artysty, sens sztuki i znaczenie malarstwa jako formy wyrazu w nowoczesnym \u015bwiecie. W\u0142a\u015bnie tak zrobi\u0142 J\u00f6rg Immendor\ufb00, kiedy w 1966 roku na wp\u00f3\u0142 gotow\u0105 prac\u0119 przekre\u015bli\u0142 jaskraw\u0105 czerwieni\u0105 i umie\u015bci\u0142 na niej deklaracj\u0119: \u201eH\u00f6rt auf zu malen!\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Jak mo\u017cna si\u0119 domy\u015bli\u0107, zar\u00f3wno to, \u017ce J\u00f6rg Immendor\ufb00 i Markus L\u00fcpertz nale\u017c\u0105 obok Gerharda Richtera, Georga Baselitza, Siegmara Polke, Rosemarie Trockel, Anselma Kiefera czy Martina Kippenbergera do najwa\u017cniejszych postaci niemieckiej sztuki, jak i ta wystawa ich prac, ze zbior\u00f3w Kunstsammlungen Chemnitz, \u015bwiadcz\u0105 o tym, \u017ce mimo \u017ce przewarto\u015bciowali tradycj\u0119, to nie uda\u0142o im si\u0119 zrezygnowa\u0107 z malarstwa. Ich tw\u00f3rczo\u015b\u0107 mo\u017ce by\u0107 jeszcze jednym ciekawym kontekstem do dyskusji o wsp\u00f3\u0142czesnym obliczu tego medium, jego wyczerpaniu i wst\u0119puj\u0105cej w nie nowej sile, wschodach i zachodach \u2013 obu niemieckich artyst\u00f3w \u0142\u0105czy przynale\u017cno\u015b\u0107 do generacji, kt\u00f3ra przyczyni\u0142a si\u0119 do jego odnowy.<\/p>\n\n\n\n

Zanim w latach 80. wybuch\u0142a eksplozja malarstwa zaspokajaj\u0105ca \u201eg\u0142\u00f3d obraz\u00f3w\u201d wywo\u0142any przez minimal art i konceptualizm lat 70., oni byli w\u015br\u00f3d prekursor\u00f3w poszukiwania innego j\u0119zyka. Okaza\u0142 si\u0119 nim neoekspresjonizm, a jego g\u0142\u00f3wnym o\u015brodkiem by\u0142a pocz\u0105tkowo Hochschule f\u00fcr Bildende Kunst w Berlinie. Kierunek poszukiwaniom artyst\u00f3w (w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142 r\u00f3wnie\u017c Markus L\u00fcpertz) nada\u0142 silny wp\u0142yw Georga Baselitza. Uda\u0142o mu si\u0119 zmieni\u0107 Akademi\u0119 Sztuk Pi\u0119knych we Wschodnim Berlinie na t\u0119 le\u017c\u0105c\u0105 niedaleko, ale po drugiej stronie \u017celaznej kurtyny, w Berlinie Zachodnim. Do\u015bwiadczenie \u017cycia w dw\u00f3ch krajach oddzielonych nie barier\u0105 j\u0119zyka, ale murem ustroju politycznego, pozwala ogl\u0105da\u0107 jego pe\u0142ne brutalnej ekspresji \ufb01gury nie tylko jako reakcj\u0119 na intelektualne trendy dominuj\u0105ce w sztuce tamtego czasu, ale tak\u017ce jako spos\u00f3b wymkni\u0119cia si\u0119 sztywnym ramom systemu.<\/p>\n\n\n\n

Efektem rozpocz\u0119tego w Berlinie procesu sta\u0142a si\u0119 nowa fala malarstwa, kt\u00f3ra w latach 80. dosz\u0142a do g\u0142osu za po\u015brednictwem artyst\u00f3w urodzonych w latach 50. okre\u015blanych jako Neue Wilde (Nowi Dzicy). Ich wp\u0142yw obj\u0105\u0142 nie tylko Niemcy: we W\u0142oszech pojawi\u0142a si\u0119 Transavanguardia, w Polsce m.in. pozna\u0144ska Gruppa. Nazwa ukszta\u0142towa\u0142a si\u0119 przy okazji zbiorowej wystawy Les Nouveaux Fauves<\/em> w Akwizgranie wiosn\u0105 1980 roku1<\/sup>. Jej tytu\u0142 wyra\u017anie podkre\u015bla\u0142 pokrewie\u0144stwo nowego nurtu nie tylko z ekspresjonizmem, ale tak\u017ce z fowizmem.<\/p>\n\n\n\n

Spontaniczne gesty sta\u0142y si\u0119 wa\u017cniejsze od warsztatowej doskona\u0142o\u015bci. Farba przekazywa\u0142a energi\u0119 niecierpliwo\u015bci tworzenia \u2013 co mo\u017cna te\u017c uzna\u0107 za wp\u0142yw malarstwa informel. Obrazy krzycza\u0142y o uwag\u0119 \u2013 trudno by\u0142o je przeoczy\u0107 ze wzgl\u0119du na cz\u0119sto jaskrawe, wr\u0119cz neonowe kolory, pojawi\u0142a si\u0119 te\u017c wydobyta z undergroundu ikonosfera element\u00f3w gra\ufb03ti i komiksu, tytu\u0142y by\u0142y rozbudowane i absurdalne. Si\u0142\u0119 oddzia\u0142ywania pot\u0119gowa\u0142y du\u017ce formaty i apeluj\u0105ce bezpo\u015brednio do zmys\u0142\u00f3w faktury obraz\u00f3w-obiekt\u00f3w. To kontrastowa\u0142o z trywialn\u0105 tematyk\u0105, kt\u00f3ra okazywa\u0142a si\u0119 pozbawion\u0105 z\u0142udze\u0144 re\ufb02eksj\u0105 nad kondycj\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa i cz\u0142owieka. Grunt do tego przewarto\u015bciowania przygotowali m.in. Immendor\ufb00 i L\u00fcpertz, kieruj\u0105c uwag\u0119 na mo\u017cliwo\u015bci tradycyjnego medium.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Markus L\u00fcpertz, R\u00fcckenact<\/em>, olej na p\u0142\u00f3tnie, 81 x 100 cm, 2004, \u00a9 Markus L\u00fcpertz, Courtesy Galery Michael Werner Berlin, Cologne and New York<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 pierwszego z nich pokazuje, \u017ce wp\u0142yw na ukszta\u0142towanie si\u0119 tego nurtu mia\u0142o tak\u017ce poszukiwanie inspiracji u \u017ar\u00f3de\u0142 sztuki, pierwotna wiara w mo\u017cliwo\u015b\u0107 odnalezienia i przekazania drzemi\u0105cych w cz\u0142owieku si\u0142. L\u00fcpertz w 1963 roku stworzy\u0142 pierwsze obrazy, kt\u00f3rymi samookre\u015bli\u0142 si\u0119 jako malarz dytyramb\u00f3w, antycznych \u201epie\u015bni koz\u0142a\u201d \u015bpiewanych w staro\u017cytnej Grecji ku czci Dionizosa. Liryka miesza\u0142a si\u0119 w nich z patosem, cierpienie z ekstatyczn\u0105 rado\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\u201eDytyramb, kt\u00f3ry wynalaz\u0142em, czyni widzialnym czar tego wieku\u201d \u2013 przekonywa\u0142 malarz-poeta. Dionizyjskie znaczy instynktowne, niepodleg\u0142e rozumowi, mroczne jak Obraz z ko\u015b\u0107mi<\/em> z 1980 roku, na kt\u00f3rym wizualn\u0105 analogi\u0105 do pradawnej muzyki staje si\u0119 wyczuwalny (s\u0142yszalny?) rytmiczny grzechot, abstrakcyjne pulsowanie ko\u015bci: ko\u015bci \u2013 tancerzy, ko\u015bci pogr\u0105\u017conych w czerwonej ognistej po\u015bwiacie albo nosz\u0105cych \u015blady krwi. Zamiast tej drapie\u017cno\u015bci w obrazach z serii R\u00fcckenakte<\/em> pojawia si\u0119 antyk znany ze staro\u017cytnych rze\u017ab. Odwr\u00f3cone plecami postacie w mitologicznym pejza\u017cu co prawda maj\u0105 klasyczne proporcje, ale s\u0105 tworzone z nieklasyczn\u0105 niecierpliwo\u015bci\u0105, nios\u0105c\u0105 z sob\u0105 ryzyko nieporz\u0105dku i niedoskona\u0142o\u015bci. Figuracja nie oznacza tu poprawnej anatomii, umiej\u0119tno\u015bci idealnego na\u015bladowania, jak\u0105 malarz m\u00f3g\u0142by zaimponowa\u0107. L\u00fcpertz maluj\u0105c, stosuje si\u0119 do w\u0142asnej rady: \u201eUwa\u017caj, \u017ceby\u015b kiedy malujesz, nie uczy\u0142 si\u0119 tego robi\u0107\u201d. To w\u0142a\u015bnie jego pr\u00f3ba rozszerzenia formu\u0142y malarstwa \u2013 nie przez rewolucj\u0119, ale przez absolutn\u0105 autonomi\u0119; nie bunt, ale… spokojne ignorowanie zasad. Powtarzaj\u0105ce si\u0119 ca\u0142y czas typy przedstawie\u0144 nale\u017c\u0105 do kanonu, ale z zaanga\u017cowaniem zostaj\u0105 poddane przekszta\u0142ceniom pozwalaj\u0105cym im sta\u0107 si\u0119 osobist\u0105 wypowiedzi\u0105. U L\u00fcpertza powtarzaj\u0105 si\u0119 m.in. portrety \u2013 od wczesnych parafraz disnejowskiego Kaczora Donalda, przez Uwi\u0119zionych, Cyklop\u00f3w, Autoportrety,<\/em> tajemnicze Mykeniczne <\/em>u\u015bmiechy<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Twarz cz\u0119sto staje si\u0119 polem gry, na kt\u00f3rym dobrze widoczny staje si\u0119 centralny dla sztuki L\u00fcpertza problem \u2013 walka tocz\u0105ca si\u0119 mi\u0119dzy do\u015bwiadczeniem abstrakcji a reprezentacj\u0105. W g\u0142owach-totemach z obejmuj\u0105cego obrazy, rysunki i gwasze cyklu Parsifal \u2013 M\u00e4nner ohne Frauen<\/em> L\u00fcpertz ods\u0142ania to co organiczne, surowe, pierwotne, szorstkie, pozbawione perfekcji (silne znaczenie pracy z materi\u0105 rozci\u0105ga si\u0119 na rze\u017ab\u0119: wida\u0107 to po pe\u0142nej rys i zadrapa\u0144 powierzchni Judyty<\/em>, powtarzaj\u0105cej motyw z du\u017cej rze\u017aby \ufb01guralnej; sama g\u0142owa bohaterskiej kobiety, kt\u00f3ra pozbawi\u0142a g\u0142owy Holofernesa, delikatnie sk\u0142ania do zastanowienia si\u0119 nad ironi\u0105 losu). Rytmiczne sekwencje znak\u00f3w zaburzaj\u0105 konwencjonalny porz\u0105dek reprezentacji, a odniesienia do reprezentacji uniemo\u017cliwiaj\u0105 pe\u0142n\u0105 abstrakcj\u0119. L\u00fcpertz nie opowiada si\u0119 ani po jednej, ani po drugiej stronie. Odnajduje si\u0119 tu rytm nie struktury ko\u015bci, ale pulsowanie wewn\u0119trznych rytm\u00f3w, niepok\u00f3j. Nie jest wa\u017cne zewn\u0119trzne podobie\u0144stwo, bardziej wewn\u0119trzna indywidualno\u015b\u0107 i emocje. Dlatego pojawiaj\u0105ca si\u0119 struktura geometryczna to raczej ryty plemienne ni\u017c racjonalizm konstruktywizmu.<\/p>\n\n\n\n

Ale re\ufb02eksja nad samym malarskim medium, kt\u00f3rej rol\u0119 podkre\u015bla\u0142o jego artist\u2019s<\/em>statement<\/em> \u201eMaluj\u0119 obrazy o malowaniu\u201d, nie dotyczy tylko formalnych aspekt\u00f3w obraz\u00f3w z tego cyklu. Mimo \u017ce bohaterem tytu\u0142owym jest Parsifal, jeden z rycerzy pojawiaj\u0105cych si\u0119 w legendach arturia\u0144skich (oper\u0119 o nim skomponowa\u0142 w 1882 roku Ryszard Wagner), to pozostaje on tylko \u201emask\u0105\u201d pierwszoplanowego bohatera i zarazem \u201epodmiotu lirycznego\u201d, kt\u00f3rym jest Artysta Malarz. Nie tylko dlatego, \u017ce niczym \u015awi\u0119tego Graala poszukuje sensu sztuki. Druga cz\u0119\u015b\u0107 tytu\u0142u \u2013 M\u0119\u017cczy\u017ani bez kobiet<\/em> \u2013 przypomina o tym, \u017ce Parsifal zdoby\u0142 \u015bwi\u0119ty kielich i mi\u0142o\u015b\u0107 pani Blansz\ufb02or dzi\u0119ki temu, \u017ce umia\u0142 oprze\u0107 si\u0119 czyhaj\u0105cym na niego po drodze pokusom i zachowa\u0107 czysto\u015b\u0107 serca. Ta posta\u0107 sprowokowa\u0142a wi\u0119c L\u00fcpertza do pyta\u0144 o zwi\u0105zki mi\u0119dzy seksualno\u015bci\u0105 i moralno\u015bci\u0105 oraz ich wp\u0142yw na kreatywno\u015b\u0107. Do pyta\u0144 o to, czy sztuk\u0119 nale\u017cy po freudowsku rozumie\u0107 jako sublimacj\u0119, a rol\u0119 aktu tw\u00f3rczego por\u00f3wnywa\u0107 z aktem seksualnym.<\/p>\n\n\n\n

J\u00f6rg Immendor\ufb00 tak\u017ce pyta\u0142 sam siebie, kim jest artysta, aby w ko\u0144cu autoironicznie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce ogl\u0105da \u015bwiat oczami ma\u0142py. Ma\u0142pa sta\u0142a si\u0119 jednym z bardziej charakterystycznych motyw\u00f3w osobistej ikonogra\ufb01i malarza, kt\u00f3ry do ko\u0144ca \u017cycia na nowo odkrywa\u0142, przetwarza\u0142 i dekontekstualizowa\u0142 symbole pojawiaj\u0105ce si\u0119 we wcze\u015bniejszych pracach. Niemal obsesyjnie powtarza\u0142 j\u0105 we wszystkich wielko\u015bciach, rozmiarach, pozycjach i wymiarach: dwuwymiarowe na p\u0142aszczy\u017anie obrazu, tr\u00f3jwymiarowe jako rze\u017aby. Ciekawska, zmys\u0142owa, nieokie\u0142znana i dwuznaczna (w sztuce chrze\u015bcija\u0144skiej symbol z\u0142a, a na Dalekim Wschodzie m\u0105dro\u015bci, tak jak sambikizaru, trzy ma\u0142py os\u0142aniaj\u0105ce organy zmys\u0142\u00f3w przed tym co z\u0142e w my\u015bl s\u0142\u00f3w: \u201enic nie widzie\u0107, nic nie s\u0142ysze\u0107, nic nie m\u00f3wi\u0107\u201d) okaza\u0142a si\u0119 zwierz\u0119ciem tkwi\u0105cym w Immendor\ufb01e, zaskakuj\u0105cym nawet dla niego samego i dlatego tak interesuj\u0105cym. \u201eDla mnie ma\u0142pa by\u0142a po prostu drugim Ja. Symbolem ambiwalencji artystycznej egzystencji, pewno\u015bci i zw\u0105tpienia w samego siebie. Jest zarazem nieporadna i m\u0105dra, to symbol przeciwie\u0144stw\u201d \u2013 opowiada\u0142. Jeszcze inn\u0105 stron\u0105 jego artystycznej osobowo\u015bci, by\u0142a pojawiaj\u0105ca si\u0119 w wielu pracach \u201eMalerbiene\u201d, pracowita \u201ePszcz\u00f3\u0142ka\u201d, kt\u00f3ra stanowi\u0142a zarazem nawi\u0105zanie do pszczelego wosku, jednego z najwa\u017cniejszych materia\u0142\u00f3w u\u017cywanych przez Josepha Beuysa.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Markus L\u00fcpertz, Judith<\/em>, br\u0105z polichromowany, 108 x 74,5 x 60,5 cm, 1995, \u00a9 Markus L\u00fcpertz, Courtesy Galery Michael Werner Berlin, Cologne and New York<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Poza tym artysta potrafi przecie\u017c genialnie \u201ema\u0142powa\u0107\u201d, tak te\u017c mo\u017cna przecie\u017c zdekonspirowa\u0107 \u201ena\u015bladowanie\u201d. Malerstamm<\/em> to seria osiemnastu ma\u0142p z br\u0105zu (kt\u00f3rych poprzedniczkami by\u0142o m.in. dwana\u015bcie z\u0142otych ma\u0142p Przyjaci\u00f3\u0142 <\/em>Akademii<\/em> z 2002 roku czy ma\u0142py wyrze\u017abione dla c\u00f3rki Idy). Jak dzieci bawi\u0105 si\u0119 w doros\u0142ych obserwowanych w r\u00f3\u017cnych codziennych sytuacjach: czytaj\u0105c gazet\u0119, jak Syzyf d\u017awigaj\u0105c ci\u0119\u017cki kamie\u0144, biegaj\u0105c, pr\u00f3buj\u0105c dotkn\u0105\u0107 przelatuj\u0105cego ptaka, przemawiaj\u0105c z m\u00f3wnicy, chowaj\u0105c za plecami kieliszek wina, bawi\u0105c si\u0119 lokomotyw\u0105, trzymaj\u0105c utensylia malarskie. Wypatruj\u0105 czego\u015b w g\u00f3rze, wskazuj\u0105 palcem. Nie tylko ma\u0142pa z palet\u0105 okazuje si\u0119 artyst\u0105. Tytu\u0142y-imiona poszczeg\u00f3lnych \ufb01gurek historia sztuki po\u0142\u0105czy\u0142a z najwi\u0119kszymi artystycznymi nazwiskami: Hans (Arp?), Constantin (Brancusi?), Caspar (David Friedrich?), Kurt (Schwitters?), Otto (Dix?), Baldung (Grien?), Max (Beckmann?), Anselm (Kiefer?). W jeszcze innych pracach ma\u0142pa pojawia\u0142a si\u0119 z p\u0119dzlem, nieprzypadkowo przypominaj\u0105cym miot\u0142\u0119. W\u0142a\u015bnie za po\u015brednictwem p\u0119dzla i farb Immendor\ufb00 potra\ufb01\u0142 wypowiada\u0107 si\u0119 na temat porz\u0105dk\u00f3w spo\u0142ecznych i politycznych, dyskutowa\u0107 i krytykowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Mimo \u017ce do porzucenia zdezaktualizowanych i skonwencjonalizowanych medi\u00f3w takich jak malarstwo i rze\u017aba oraz zast\u0105pienia ich np. rze\u017ab\u0105 spo\u0142eczn\u0105, czyli tworzeniem zmian w \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej, namawia\u0142 swoich student\u00f3w \u2013 w\u015br\u00f3d nich Immendor\ufb00a \u2013 Joseph Beuys, profesor Akademii Sztuk Pi\u0119knych w D\u00fcsseldor\ufb01e, to Immendorfowi uda\u0142o si\u0119 i\u015b\u0107 jego drog\u0105 i jednocze\u015bnie si\u0119 zbuntowa\u0107. Seri\u0105 Caf\u00e9 <\/em>Deutschland<\/em>, w nieortodoksyjny spos\u00f3b pointuj\u0105c\u0105 sytuacj\u0119 w podzielonych Niemczech, chcia\u0142 udowodni\u0107 Beuysowi, \u017ce malarstwo te\u017c mo\u017ce by\u0107 sztuk\u0105 spo\u0142eczn\u0105 i polityczn\u0105. Sytuacj\u0119 napi\u0119cia mi\u0119dzy mistrzem i uczniem podkre\u015bla namalowany przez Immendor\ufb00a Podw\u00f3jny <\/em>portret<\/em> \u2013 posta\u0107 rozdwaja si\u0119 na nim w J\u00f6rga Beuysa, w nieod\u0142\u0105cznym kapeluszu i rybackiej kamizelce, i Josepha Immendor\ufb00a, nosz\u0105cego maoistowsk\u0105 czarn\u0105 czapk\u0119 z daszkiem.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Markus L\u00fcpertz, Parsifal \u2013 M\u00e4nner ohne Frauen<\/em>, akryl na p\u0142\u00f3tnie, 100 x 81 cm, 1995, \u00a9 Markus L\u00fcpertz, Courtesy Galery Michael Werner Berlin, Cologne and New York<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Linoryt Caf\u00e9 <\/em>Deutschland<\/em> \u2013 <\/em>Heuler<\/em> (Malera\ufb00e <\/em>mit <\/em>Tomate<\/em>), 1978\/1992, to jedna z prac towarzysz\u0105cych 19 du\u017cym obrazom powstaj\u0105cym od 1978 do 1982 roku. Prace z tego cyklu przenosz\u0105 widza do nasyconej symbolik\u0105 przestrzeni na granicy niemiecko-niemieckiej. Tu rozgrywaj\u0105 si\u0119 kolejne stacje drogi przemian politycznych. \u015anieg i l\u00f3d staj\u0105 si\u0119 odwo\u0142aniem do zimnej polityki, czytelne w odbiorze s\u0105 tak\u017ce swastyki, czarne or\u0142y, narodowe \ufb02agi czy zburzona Brama Brandenburska. BRD i DDR zmieniaj\u0105 si\u0119 w Ddrrrr i Brrrrd (na Caf\u00e9 Deutschland<\/em> z 1976 roku), dyskutuj\u0105 arty\u015bci i intelektuali\u015bci tacy jak: Bertold Brecht, Marcel Duchamp, Andy Warhol i Joseph Beuys, jako postacie negatywne wyst\u0119puj\u0105 politycy. Drewniane deski kawiarnianej pod\u0142ogi staj\u0105 si\u0119 scen\u0105, na kt\u00f3rej mieszaj\u0105 si\u0119 perspektywy \u2013 publiczna i prywatna, spotykaj\u0105 si\u0119 \u2013 aktualna sytuacja spo\u0142eczna i sytuacja malarza w spo\u0142ecze\u0144stwie.<\/p>\n\n\n\n

Immendor\ufb00 pokaza\u0142 jak inscenizowa\u0107 ca\u0142e historie \u2013 nieprzypadkowo studiowa\u0142 nie tylko sztuki pi\u0119kne, ale przez pewien czas tak\u017ce scenogra\ufb01\u0119. Wprowadzi\u0142 te\u017c narracj\u0119 rodem z komiks\u00f3w, jakby zaprzeczaj\u0105c temu, \u017ce malarstwo jest przecie\u017c zasadniczo niepi\u015bmienne i nieruchome. Jego kompozycje mo\u017cna nie tylko ogl\u0105da\u0107, ale i czyta\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
J\u00f6rg Immendor\ufb00, Caf\u00e9 Deutschland<\/em> \u2013 Heuler (Maleraffe mit Tomate), linoryt, akryl na p\u0142\u00f3tnie, 120 x 170 cm, 1978\/1992, \u00a9 J\u00f6rg Immendor\ufb00, Courtesy Galery Michael Werner Berlin, Cologne and New York<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Impulsem do powstania ca\u0142ej serii sta\u0142o si\u0119 berli\u0144skie spotkanie z mieszkaj\u0105cym w Dre\u017anie malarzem A. R. Penckiem. Zaprzyja\u017anionych artyst\u00f3w dzieli\u0142a granica, pomimo tego (a mo\u017ce w\u0142a\u015bnie dlatego?) zawi\u0105zali kolektyw, napisali manifest. Na obrazach mogli podawa\u0107 sobie r\u0119ce przez mur, siedzie\u0107 przy kawiarnianym stoliku i malowa\u0107 klap\u0119, umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105 wydostanie si\u0119 ze \u015bwiata podzielonego \u017celazn\u0105 kurtyn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
J\u00f6rg Immendor\ufb00, Malerstamm \u2013 Otto, br\u0105z patynowany, 32 x 15,4 x 14,9 cm, 2004\/2005, \u00a9 J\u00f6rg Immendor\ufb00, Courtesy Galery Michael Werner Berlin, Cologne and New York<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W tym miejscu dwaj arty\u015bci prezentowani na wystawie znowu si\u0119 spotykaj\u0105 \u2013 Markus L\u00fcpertz zwyk\u0142 mawia\u0107, \u017ce \u201emalowa\u0107 znaczy zwyci\u0119\u017ca\u0107\u201d. Nie tylko nale\u017celi do pokolenia, kt\u00f3re ukszta\u0142towa\u0142o obowi\u0105zuj\u0105ce d\u0142ugi czas trendy we wsp\u00f3\u0142czesnym malarstwie \u2013 przez swoje poszukiwania potra\ufb01li da\u0107 mu now\u0105 energi\u0119. Odkryli, \u017ce mo\u017ce by\u0107 ono czynno\u015bci\u0105 wr\u0119cz organiczn\u0105, a obraz ma si\u0142\u0119 \u2013 chocia\u017c na czym ona polega, ci\u0119\u017cko przekaza\u0107 s\u0142owami, mo\u017ce najbli\u017cej prawdy by\u0142 Joseph Beuys, t\u0142umacz\u0105c obrazy martwemu zaj\u0105cowi.<\/p>\n\n\n\n

1. Podobne tendencje zosta\u0142y w tym samym czasie pokazane na wystawach Heftige Malerei<\/em> w Berlinie Zachodnim i M\u00fclheimer <\/em>Freiheit und andere <\/em>interessante Bilder aus Deutschland<\/em> w galerii Paula Maenza w Kolonii, odkrywaj\u0105c neoekspresjonim dla odbiorc\u00f3w. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Marta Sk\u0142odowska<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[109],"class_list":["post-8439","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly","tag-jorg_immendorff"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8439","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8439"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8439\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8466,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8439\/revisions\/8466"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8439"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8439"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8439"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}