Nie wszystko to, co jest istot\u0105 rozmaitych wydarze\u0144 prze\u0142omowych, jest dostrzegalne. Wa\u017cnym decyzjom cz\u0119sto brak jest ca\u0142o\u015bciowego rozpoznania. Prawda cz\u0119sto pozostaje nierozpoznana i b\u0142\u0119dnie interpretowana. Niepok\u00f3j i chaos tych czas\u00f3w wyzwala emocje trudne do opanowania. Proces globalizacji podporz\u0105dkowuje sobie jednostk\u0119 i zniewala j\u0105, czyni\u0105c bezradn\u0105. Nakazy i ustawy dyktowane s\u0105 przez rz\u0105dz\u0105c\u0105 w\u0142adz\u0119, kt\u00f3rej wszyscy s\u0105 bezwzgl\u0119dnie i bez szans podporz\u0105dkowani. Mno\u017c\u0105 si\u0119 b\u0142\u0119dne oceny, kt\u00f3re wzbudzaj\u0105 nie od razu rozpoznane \u015bwiadomo\u015bci\u0105 re\ufb02eksje, gdy\u017c zar\u00f3wno literatura, sztuka, muzyka, jak i sport, technika, wiedza i nauka s\u0105 potencjaln\u0105 przyczyn\u0105 gwa\u0142tu. Ch\u0119\u0107 osi\u0105gni\u0119cia materialnych korzy\u015bci powoduje mechaniczne my\u015blenie, utrudniaj\u0105ce poznanie rzeczywisto\u015bci. Wsp\u00f3\u0142czesny cz\u0142owiek, spekuluj\u0105cy i manipulowany, gubi si\u0119 bez mo\u017cliwo\u015bci znalezienia siebie. Poszukiwanie winnych nie rozwi\u0105zuje problemu, poniewa\u017c ka\u017cdy ponosi odpowiedzialno\u015b\u0107 za swoje \u017cycie. Przyznanie si\u0119 do w\u0142asnej winy wymaga samopoznania, a temu otoczenie nie sprzyja. Strach i nadzieja r\u00f3wnie\u017c mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 powodem gwa\u0142tu, przyczyn\u0105 oszczerstw, okrucie\u0144stw, ob\u0142udy i tch\u00f3rzostwa. Idee odnosz\u0105 si\u0119 do do\u015bwiadcze\u0144 subiektywnie doznanych przez ka\u017cdego w jego kr\u00f3tkim \u017cywocie. Ograniczaj\u0105 aktywno\u015b\u0107, poniewa\u017c nie dopuszczaj\u0105 istnienia niewyobra\u017calnych byt\u00f3w w tera\u017aniejszo\u015bci. Nieodpowiedzialno\u015b\u0107 i bezwzgl\u0119dno\u015b\u0107 wzmagaj\u0105 gwa\u0142t. Relacje, kt\u00f3rych dostarczaj\u0105 media, mimowolnie wyzwalaj\u0105 gwa\u0142t. Podobnie dzialaj\u0105 spory religijne. Walka o wolno\u015b\u0107 przynosi o\ufb01ary gwa\u0142tu.<\/p>\n\n\n\n
Dawni my\u015bliciele bezskutecznie wskazywali na powy\u017csze przyczyny, nie uwzgl\u0119dniaj\u0105c aspektu duchowego, a ograniczaj\u0105c si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do zjawisk i zdarze\u0144. Parmenides, pisz\u0105c na prze\u0142omie pi\u0105tego i czwartego stulecia przed nasz\u0105 er\u0105 o duchowo\u015bci i jestestwie, u\u017cy\u0142 okre\u015blenia inteligibilno\u015b\u0107, oznaczaj\u0105cego wy\u0142\u0105czno\u015b\u0107 duchowego uj\u0119cia. Nast\u0119pnie korzystali z tego poj\u0119cia Platon i Plotyn, p\u00f3\u017aniej Newton i Kant. Na pocz\u0105tku XX wieku Kazimierzowi Malewiczowi, kt\u00f3ry nie zna\u0142 tego poj\u0119cia, uda\u0142o si\u0119 zrealizowa\u0107 je w sztuce i przypomnie\u0107 o istocie duchowo\u015bci. Chodzi\u0142o mu o to, aby swoim dzie\u0142em uwidoczni\u0107 symbioz\u0119 ducha i cia\u0142a bez stosowania rozpoznawalnych asocjacji. Jedno\u015b\u0107 ducha i cia\u0142a odr\u00f3\u017cnia cz\u0142owieka od pozosta\u0142ej natury. Aby t\u0119 ide\u0119 przetworzy\u0107 na j\u0119zyk plastyczny, Malewicz rysowa\u0142 krzy\u017c. Wydawa\u0142 mu si\u0119 jednak on zbyt oczywistym symbolem, wskazuj\u0105cym na religijno\u015b\u0107, a nie na wyzwolon\u0105 duchowo\u015b\u0107. Redukuj\u0105c czteroramienny krzy\u017c, odejmowa\u0142 kolejne ramiona, wreszcie pozostawiaj\u0105c w \u015brodku kwadrat. W procesie pozarysunkowego po\u0142\u0105czenia rog\u00f3w kwadratu uzyska\u0142 istot\u0119 krzy\u017ca. Wype\u0142niaj\u0105c kwadrat czerni\u0105 i komponuj\u0105c go na bia\u0142ym tle, realizowa\u0142 materialn\u0105 posta\u0107 \u2013 sprawdzaln\u0105 jak w naturoznawstwie. Poprzez ow\u0105 symbioz\u0119 cia\u0142a i ducha uwidoczni\u0142a si\u0119 intencjonalno\u015b\u0107 jego zamierze\u0144.<\/p>\n\n\n\n
W XVI wieku powsta\u0142a bogato zdobiona ikona symbolizuj\u0105ca Rosj\u0119. Ikon\u0119 skradziono i do dzi\u015b jej nie odnaleziono. Malewicz po wykonaniu czarnego kwadratu mia\u0142 zawo\u0142a\u0107: \u201eStworzy\u0142em co\u015b, co zast\u0105pi\u0142o skradzion\u0105 ikon\u0119, poniewa\u017c symbolizuje energi\u0119 duchow\u0105 skierowan\u0105 od materii ku duchowo\u015bci\u201d. Ten akt tw\u00f3rczy do dzi\u015b pozostaje nierozpoznany, a to wymaga rekapitulacji. Oddawanie si\u0119 wy\u0142\u0105cznie rozrywkom i przyjemno\u015bciom nie sprzyja tw\u00f3rczej aktywno\u015bci. Godne \u017cycie wymaga samodzielnego podejmowania decyzji oraz odpowiedzialno\u015bci za samego siebie. Droga unikaj\u0105ca gwa\u0142tu, gwa\u0142tu nie rodzi.<\/p>\n\n\n\n
Wystawa Sztuka bez gwa\u0142tu<\/em> nie odnosi si\u0119 do opowiada\u0144, skarg, krytyki, wskaza\u0144 i iluzji, jest pr\u00f3b\u0105 spostrzegania nieznanych nam egzystencji. Jest transformacj\u0105 mi\u0119dzy form\u0105 a s\u0142owem, uwalnia od znanych nam znacze\u0144 i dopuszcza byty niewyobra\u017calne. S\u0142u\u017cy wnikaniu w z\u0142udne prawdy, a tw\u00f3rca i odbiorca s\u0105 na tym samym poziomie. lnteligibilno\u015b\u0107 zak\u0142ada, \u017ce celem jest my\u015bl, a dzie\u0142o s\u0142u\u017cy jedynie doprowadzeniu do owej my\u015bli. Sztuka taka ujawnia byty wp\u0142ywaj\u0105ce na nasze \u017bycie, a b\u0119d\u0105ce czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c to, co nauczyli\u015bmy si\u0119 okre\u015bla\u0107. Nasze cia\u0142o wyznacza granice naszego \u015bwiata, nawi\u0105zuje kontakt z mikrokosmosem otaczaj\u0105cym nasz\u0105 posta\u0107. Nasza, tak zwana, fantazja nie wywodzi si\u0119 z naszego m\u00f3zgu, lecz z tego, co na zewn\u0105trz. Dowody na to s\u0105 zrozumia\u0142e i \u0142atwo rozpoznawalne: rozbieramy si\u0119, kiedy jest ciep\u0142o i zak\u0142adamy ciep\u0142\u0105 odzie\u017c, kiedy jest zimno. Jest to tylko jeden z przyk\u0142ad\u00f3w wielu istniej\u0105cych rzeczywisto\u015bci, naukowo jeszcze niepoznanych, a kt\u00f3rym si\u0119 podporz\u0105dkowujemy, jak promieniowanie, fale radiowe, energia kwantowa, prawo ci\u0105\u017cenia, napi\u0119cia, atomy i wiele innych. Nie nale\u017cy jednak zapomina\u0107, \u017ce post\u0119p, w sensie og\u00f3lnym, nie mo\u017ce odbywa\u0107 si\u0119 kosztem duchowego zubo\u017cenia. Powy\u017csze argumenty stanowi\u0105 motywy tej wystawy. Nie nakre\u015bla ona rozwi\u0105za\u0144, nie jest ko\u0144cem a pocz\u0105tkiem drogi, na kt\u00f3rej przeczu\u0107 mo\u017cna niewyobra\u017calne byty. Ekspozycja ta wskazuje na pewne osi\u0105gni\u0119cia odpowiadaj\u0105ce za\u0142o\u017ceniom sztuki inteligibilnej.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n\n\n\n Gerhard J\u00fcrgen Blum-Kwiatkowski, urodzony w 1930 roku w Faulen (obecnie Ulanowo) niemiecki artysta plastyk, teoretyk sztuki. Tw\u00f3rca instalacji, akcji artystycznych i kilku kolekcji sztuki. Do 1974 roku \u017cy\u0142 i tworzy\u0142 w Polsce. Za\u0142o\u017cyciel i pierwszy dyrektor Galerii El w Elbl\u0105gu. Tw\u00f3rca i organizator Mi\u0119dzynarodowego Biennale Form Przestrzennych w 1963 roku, kt\u00f3re kontynuowane by\u0142o do roku 1973. Od 1974 roku artysta mieszka\u0142 i tworzy\u0142 w Niemczech, we wschodniej Hesji stworzy\u0142 kilka stacji sztuki. Ostatni\u0105 z nich by\u0142o Museum Modern Art w H\u00fcnfeld, w kt\u00f3rym zgromadzi\u0142 licz\u0105c\u0105 ponad trzy tysi\u0105ce eksponat\u00f3w mi\u0119dzynarodow\u0105 kolekcj\u0119 sztuki.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Gerhard J\u00fcrgen Blum-Kwiatkowski <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[95],"class_list":["post-7506","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly","tag-blum-kwiatkowski2006"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7506","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7506"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7506\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7507,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7506\/revisions\/7507"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7506"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7506"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7506"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}