{"id":7443,"date":"2019-07-27T16:47:00","date_gmt":"2019-07-27T16:47:00","guid":{"rendered":"https:\/\/atlassztuki.pl\/?p=7443"},"modified":"2022-06-08T08:57:11","modified_gmt":"2022-06-08T08:57:11","slug":"jestesmy-ponizeni-forma-ale-swietnie-po-in-formowani","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/jestesmy-ponizeni-forma-ale-swietnie-po-in-formowani\/","title":{"rendered":"Jeste\u015bmy poni\u017ceni form\u0105, ale \u015bwietnie po-in-formowani"},"content":{"rendered":"\n

\u201eCz\u0142owiek nie mo\u017ce wyrazi\u0107 siebie na zewn\u0105trz nie tylko dlatego, \u017ce inni go pacz\u0105 \u2013 nie mo\u017ce wyrazi\u0107 siebie przede wszystkim dlatego, \u017ce tylko to, co w nas ju\u017c u\u0142adzone, dojrza\u0142e, nadaje si\u0119 do wypowiedzi, a ca\u0142a reszta czyli w\u0142a\u015bnie niedojrza\u0142o\u015b\u0107 nasza, jest milczeniem. Wobec czego forma b\u0119dzie zawsze czym\u015b dla nas kompromituj\u0105cym \u2013 jeste\u015bmy poni\u017ceni form\u0105.(\u2026) I na koniec, czy\u017c cz\u0142owiek b\u0119d\u0105cy zawsze poni\u017cej warto\u015bci, zawsze skompromitowany (tak dalece, \u017ce by\u0107 cz\u0142owiekiem to znaczy by\u0107 \u201egorszym\u201d, gorszym od tego co on sam wytwarza) nie poszuka wy\u0142adowania swego \u017cycia psychicznego w sferze jemu w\u0142a\u015bciwej, to jest w sferze tandety?\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n

   Witold Gombrowicz, Dziennik 1953 \u2013 1964, 1957 [22]<\/em>, Krak\u00f3w 2011, s. 342.<\/p>\n\n\n\n

Wybrali\u015bmy form\u0119  nieoczywist\u0105, pi\u0119ciodzieln\u0105. Zbieramy i przygl\u0105damy si\u0119 w milczeniu. Na ksi\u0105\u017cki traktowane jako materia\u0142 budowlany na szcz\u0119\u015bcie mo\u017cna patrze\u0107 w milczeniu, bez \u201ewypowiedzi\u201d, tak jak patrzy si\u0119 na architektur\u0119.<\/p>\n\n\n\n

 Milczenie k\u0142opotliwe przytrafia si\u0119 kiedy kto\u015b odmawia, niepewny, nieprzekonany, podejrzewaj\u0105cy, \u017ce jakie\u015b jego prawa do osobistej formy (i prawa pochodne wobec tych praw fundamentalnych) mog\u0105 ucierpie\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Napisali:<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

 \u2014 Chcecie do pisania Ogrodu zaprosi\u0107 cz\u0142owiek\u00f3w <\/em>ubranych, ba, najch\u0119tniej prze-ubranych, wyj\u0105tkowych, przepasanych orderami, zasiadaj\u0105cych w gabinetach, jumbojetach. No i co, w tej literackiej “Ziemi Obiecanej” ma si\u0119 naga sromota okaza\u0107? \u017be niby wszyscy po zdaniu, tymi samymi literami, kt\u00f3rych nie wiadomo kto przed chwil\u0105 dotyka\u0142? A fe, jak tak mo\u017cna. Cz\u0142owiek przez ca\u0142e \u017cycie, si\u0119 stara, tyra, pi\u0119knieje, dekoruje kolejnymi  dystynkcjami, a tu tak pospo\u0142u? <\/p>\n\n\n\n

Ka\u017cdy stara si\u0119 dyskretnie ale stanowczo odr\u00f3\u017cnia\u0107, a tu tak nagle: razem? <\/p>\n\n\n\n

Napisali:<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

 \u2014 Bosch jak dosta\u0142 ko\u0142o 1515 zlecenie od hrabiego Hendricka III z Brukseli na du\u017cy obraz do dekoracji bankiet\u00f3w, to mia\u0142 tyle rozumu, \u017ce ca\u0142e to hasaj\u0105ce i figluj\u0105ce w Ogrodzie towarzystwo rozebra\u0142 do roso\u0142u. I tylko negry <\/em>si\u0119 wy-wyr\u00f3\u017cniaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Napisali:<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

 \u2014 Bardzo dawno temu, w epoce przed Rur\u0105, wystraszy\u0142em Jacka opowiadaj\u0105c mu, ze Atlas Sztuki chc\u0105c by\u0107 i elitarny i egalitarny powinien (walcz\u0105c o frekwencj\u0119) zrobi\u0107 galeri\u0119 w akwaparku. Wizja Jacka przemawiaj\u0105cego do zgromadzonego grona koneserek, znawc\u00f3w i bywalc\u00f3w na bosaka (no bo niby jak inaczej na p\u0142ywalni, w p\u0142ytkiej wodzie w krawacie?) mnie bawi\u0142, jego przestraszy\u0142. Jak mo\u017cna. No w\u0142a\u015bnie. Ikonografia raju jest ikonografi\u0105 nago\u015bci, stanu wzajemnego podobie\u0144stwa (raczej szpetnego), o kt\u00f3rym nie  chcemy pami\u0119ta\u0107. Nago\u015b\u0107: nuditas naturalis <\/em>bardzo szybko zamieni\u0142a si\u0119 w naszych pustych \u0142bach w nuditas criminalis. <\/em><\/p>\n\n\n\n

Napisali:<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

 \u2014 Jak tak si\u0119 nie znam, lej\u0119 se wszystkona boku, ale mo\u017ce zanim  beton zaczniecie la\u0107 z grubej gruchy pod t\u0119 wasz\u0105 Ksi\u0119g\u0119, par\u0119 s\u0142\u00f3w w horyzoncie tego Edenu, niezrozumia\u0142ym \u2013 jak nie przymierzaj\u0105c taka fi\u015bni\u0119ta Biblioteka. Ten \u201epacz\u0105cy\u201d z prawego skrzyd\u0142a ( piekielnego) Ogrodu po\u017c\u0105da\u0144 Boscha tak samo patrzy niesiony do piek\u0142a w syksty\u0144skim S\u0105dzie Ostatecznym Micha\u0142a A. To ca\u0142a odr\u0119bna tradycja ikonograficzna, patrzenia jednym okiem, “przez palce”, d\u0142uga historia.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201eCz\u0142owiek nie mo\u017ce wyrazi\u0107 siebie na zewn\u0105trz nie tylko dlatego, \u017ce inni go pacz\u0105 \u2013 nie mo\u017ce wyrazi\u0107 siebie przede wszystkim dlatego, \u017ce tylko to, co w nas ju\u017c u\u0142adzone, dojrza\u0142e, nadaje si\u0119 do wypowiedzi, a ca\u0142a reszta czyli w\u0142a\u015bnie niedojrza\u0142o\u015b\u0107 nasza, jest milczeniem. Wobec czego forma b\u0119dzie zawsze czym\u015b dla nas kompromituj\u0105cym \u2013 jeste\u015bmy […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7444,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-7443","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-idem"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7443","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7443"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7443\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8397,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7443\/revisions\/8397"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7444"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7443"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7443"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7443"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}