Jak zauwa\u017ca prof. Maria Poprz\u0119cka w tek\u015bcie opisuj\u0105cym nasz\u0105 wystaw\u0119: \u201eW wypadku wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzy dwoma galeriami wystawa powstaje jako pochodna obustronnych kolekcjonerskich i kuratorskich strategii, i\u00a0zarazem jako wynik negocjacji. Trzeba pogodzi\u0107 programy, interesy i presti\u017ce zaanga\u017cowanych stron. Wiadomo jednak, i\u017c udost\u0119pniaj\u0105ce swe zbiory kolekcje nie chc\u0105 by\u0107 traktowane jako wypo\u017cyczalnia obiekt\u00f3w s\u0142u\u017c\u0105cych kuratorskimprojektom. Broni\u0105 swej integralno\u015bci i odr\u0119bno\u015bci. W \u015bwietle antropologiczno-historycznych bada\u0144 nad kolekcjonerstwem kolekcje s\u0142usznie pojmowane s\u0105 jako warto\u015b\u0107 samoistna, a nie tylko jako suma warto\u015bci sk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 na nie dzie\u0142. Kolekcja nie jest magazynowym zasobem. Wyj\u0119te z niej dzie\u0142a zasadniczo zmieniaj\u0105 sw\u00f3j status. Mo\u017cna powiedzie\u0107, i\u017c podlegaj\u0105 reutylizacji, staj\u0105c si\u0119 budulcem innej ca\u0142o\u015bci. Nowy kontekst ekspozycyjny, podporz\u0105dkowuj\u0105c je kuratorskim koncepcjom, mo\u017ce ca\u0142kowicie zmieni\u0107 ich to\u017csamo\u015b\u0107. St\u0105d zreszt\u0105 p\u0142yn\u0105 obawy przed tak zwan\u0105 \u203a\u203asztuk\u0105 kuratorsk\u0105\u2039\u2039. Wbrew pozorom, wyb\u00f3r z bogatej kolekcji grupy dzie\u0142 na potrzeby odr\u0119bnej wystawy nie jest zadaniem \u0142atwym. Z\u00a0integralnego zbioru nale\u017cy bowiem wydzieli\u0107 sp\u00f3jn\u0105, a nie przypadkow\u0105 cz\u0119\u015b\u0107. I nada\u0107 jej autonomiczne znaczenie\u201d.\u00a0
Podj\u0119li\u015bmy si\u0119 jednak tego nie\u0142atwego zadania. Na wystawie 283 x 100 x 27, 12 x 6 x 5 prezentujemy prace Miros\u0142awa Ba\u0142ki, Jerzego Beresia, Marka Chlandy, Tomasza Ciecierskiego, Stanis\u0142awa Dr\u00f3\u017cd\u017ca, Juliana Jo\u0144czyka, Tadeusza Kantora, Edwarda Krasi\u0144skiego, Andrzeja Paw\u0142owskiego, Teresy Rudowicz, Miko\u0142aja Smoczy\u0144skiego, Andrzeja Szewczyka, Grzegorza Sztwiertni. Jak podkre\u015bla kurator wystawy, Andrzej Szczepaniak, na co dzie\u0144 zwi\u0105zany zawodowo z Galeri\u0105 Starmach, punktem wyj\u015bcia wyboru prac by\u0142 materia\u0142, z jakiego je wykonano \u2013 szorstki, trudny, nieprzyjazny i\u00a0dra\u017cni\u0105cy, a tak\u017ce cz\u0119sto uwa\u017cany za biedny. Ten materia\u0142, jako \u015brodek wyrazu, powoduje, \u017ce wszystkie prezentowane prace odnosz\u0105 si\u0119 do rzeczy ci\u0105\u017c\u0105cych, w pewien spos\u00f3b nieprzyjemnych, trudnych spraw i aspekt\u00f3w egzystencji oraz ci\u0105g\u0142ego zmagania si\u0119 z czym\u015b \u2013 \u015bmierci\u0105, histori\u0105, dewastacj\u0105, czasem i\u00a0ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0105. Dotykaj\u0105 wypieranych przez nasz umys\u0142 fragment\u00f3w \u017cycia.\u00a0
Anda Rottenberg w eseju przygotowanym specjalnie do katalogu Atlasa Sztuki zwraca uwag\u0119, \u017ce na tej wystawie mamy do czynienia: \u201ez pewnego rodzaju pars pro toto tego, co w tej dziedzinie dzia\u0142o si\u0119 w \u015bwiecie sztuki przez ostatnie kilka dekad, lecz co zosta\u0142o opatrzone szczeg\u00f3lnym, lokalnym desygnatem, wynikaj\u0105cym z historycznej specyfiki, a tak\u017ce z\u00a0polskiej (i krakowskiej) tradycji artystycznej, naznaczonej legend\u0105 I Wystawy Sztuki Nowoczesnej z roku 1948, dzia\u0142alno\u015bci\u0105 pierwszej i drugiej (powojennej) Grupy Krakowskiej i zwi\u0105zanego z ni\u0105 teatru Cricot 2 oraz specyficznym rozumieniem poj\u0119cia awangardy, wytworzonym w kr\u0119gu Tadeusza Kantora \u2013 czego dobitnym przyk\u0142adem jest w\u0142a\u015bnie tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Teresy Rudowicz. To, co spaja\u0142o \u015brodowisko krakowskie, nie wi\u0105za\u0142o si\u0119 z upodobaniem do jakiej\u015b jednej estetyki czy stylistyki, lecz z wyznawaniem wierno\u015bci sztuce i jej imperatywom, w kt\u00f3rych mie\u015bci\u0142y si\u0119 takie kategorie, jak autonomiczno\u015b\u0107 wobec zjawisk okazjonalnych, a wi\u0119c i polityki b\u0105d\u017a innych pozaartystycznych czynnik\u00f3w mog\u0105cych wytr\u0105ci\u0107 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 z jej \u203a\u203anaturalnego\u2039\u2039 czy te\u017c logicznego duktu\u201d.\u00a0
Anda Rottenberg zauwa\u017ca tak\u017ce, \u017ce \u201eniezale\u017cnie od swoich relacji do obowi\u0105zuj\u0105cych paradygmat\u00f3w sztuki, wszystkie te na poz\u00f3r hermetyczne dzie\u0142a mog\u0105 by\u0107 punktem wyj\u015bcia do snucia rozbudowanych narracji na temat rozmaitych aspekt\u00f3w ludzkiego \u017cycia. Z tej perspektywy ka\u017cde z nich mo\u017ce by\u0107 tematem osobnego opowiadania, lub \u2013 jak to sugeruj\u0105 Autorzy wystawy \u2013 mo\u017ce sk\u0142oni\u0107 do g\u0142\u0119bszej refleksji zwi\u0105zanej z obszarami odleg\u0142ymi od \u017cycia artystycznego, kt\u00f3re ze sztuk\u0105 wi\u0105\u017ce jedynie wyj\u0119ty z nich i\u00a0umieszczony w dzie\u0142ach, \u203a\u203anieartystyczny\u2039\u2039 materia\u0142, przyswojony i ob\u0142askawiony w trakcie ostatniego stulecia zar\u00f3wno przez tw\u00f3rc\u00f3w jak i przez publiczno\u015b\u0107. Dzi\u015b, po stu latach, jakie min\u0119\u0142y od czasu wystawienia Fontanny Duchampa, po dw\u00f3ch wojnach \u015bwiatowych i\u00a0setkach lokalnych konflikt\u00f3w, kiedy na co dzie\u0144 pos\u0142ugujemy si\u0119 b\u0142yskawicznymi no\u015bnikami informacji i mo\u017cemy mie\u0107 wgl\u0105d w\u00a0intymne \u017cycie ka\u017cdego, kto u\u017cywa telefonu kom\u00f3rkowego, kiedy nie dziwi\u0105 nas ani barwne zdj\u0119cia wirus\u00f3w, ani marsja\u0144skiego pejza\u017cu i\u00a0kiedy wirtualny \u015bwiat wydaje si\u0119 bardziej realny od \u015bwiata namacalnego, obiekty tworzone r\u0119cznie i eksponuj\u0105ce narracyjny potencja\u0142 materia\u0142u nabieraj\u0105 cech romantycznych. Zgromadzenie ich na wystawie w\u0142a\u015bnie teraz jest o tyle istotne, \u017ce wchodzimy w historyczny okres kolejnych globalnych turbulencji i konflikt\u00f3w, kt\u00f3rych efekt nie jest nam jeszcze znany. Nie wiemy zatem, ku czemu wszystko ci\u0105\u017cy. Na razie odczuwamy tylko l\u0119k niepewno\u015bci co do zawarto\u015bci wisz\u0105cej nad naszymi g\u0142owami \u203a\u203apuszki Pandory\u2039\u2039, zamkni\u0119tej niemal przed p\u00f3\u0142wieczem przez Tadeusza Kantora, artyst\u0119\u201d.
Gor\u0105co zach\u0119cam do przeczytania esej\u00f3w prof. Marii Poprz\u0119ckiej, Andy Rottenberg oraz Andrzeja Szczepaniaka powsta\u0142ych w zwi\u0105zku z\u00a0wystaw\u0105 w Atlasie Sztuki. Zapraszam serdecznie do odwiedzenia Atlasa Sztuki.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Jacek Michalak<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5978,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"elementor_theme","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[64],"class_list":["post-5970","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly","tag-283-x-100-x-27"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5970","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5970"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5970\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8903,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5970\/revisions\/8903"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5978"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5970"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5970"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5970"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}