{"id":17816,"date":"2024-01-02T12:17:09","date_gmt":"2024-01-02T12:17:09","guid":{"rendered":"https:\/\/atlassztuki.pl\/?p=17816"},"modified":"2024-01-04T13:07:35","modified_gmt":"2024-01-04T13:07:35","slug":"minister-kultury-zmienil-reprezentanta-polski-na-biennale-weneckim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/minister-kultury-zmienil-reprezentanta-polski-na-biennale-weneckim\/","title":{"rendered":"Minister kultury zmieni\u0142 reprezentanta Polski na Biennale Weneckim"},"content":{"rendered":"\n

Nie zachwycimy \u015bwiata projektem Polskie \u0107wiczenia z tragiczno\u015bci \u015bwiata. Mi\u0119dzy Niemcami a Rosj\u0105<\/em>. K\u0142opot w tym, \u017ce takie \u0107wiczenia b\u0119dziemy d\u0142ugo (do b\u00f3lu) powtarzali w kraju. No, ale prosty minister w stopniu podpu\u0142kownika nie musi tego wiedzie\u0107.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Obrazy Ignacego Czwartosa \u2013 jak powiedzia\u0142 kiedy\u015b Jerzy Nowosielski \u2013 s\u0105 doskonale “abstrakcyjne”. Cho\u0107 czyste w swoim gatunku, to jednak wyj\u0105tkowo “ciep\u0142e\u201d, uczuciowe. Oszcz\u0119dne w formie, wr\u0119cz sk\u0105pe, o zgaszonej tonacji kolorystycznej, jest w nich jaki\u015b spok\u00f3j, dla niekt\u00f3rych \u2013 duchowo\u015b\u0107, dla innych \u2013 liryzm. Por\u00f3wnuje si\u0119 je do tradycji malarskiej, kt\u00f3r\u0105 rozpocz\u0105\u0142 Kazimierz Malewicz swoim “Czarnym kwadratem na bia\u0142ym tle”.
Czwartos abstrakcje zacz\u0105\u0142 malowa\u0107 b\u0119d\u0105c na studiach, jednak jego “artystyczne” pocz\u0105tki stanowi\u0142y portrety nawi\u0105zuj\u0105ce do tradycji portretu trumiennego. Nie ukrywa, \u017ce polska sztuka sepulkralna robi\u0142a na nim zawsze ogromne wra\u017cenie, a jego abstrakcje wywodz\u0105 si\u0119 w du\u017cej mierze z sarmackich portret\u00f3w trumiennych malowanych na blasze. Poza tym, z czarno-bia\u0142ej fotografii nagrobnej. Pierwsze portrety nanosi\u0142 na czarne t\u0142o, nawi\u0105zuj\u0105c do rodzimego malarstwa XVII-wiecznego. St\u0105d mo\u017ce zgaszona kolorystyka, brana \u2013 jak twierdzi Czwartos \u2013 z natury. Srebro blachy zast\u0105pi\u0142 przybrudzon\u0105 biel\u0105, form\u0119 zacz\u0105\u0142 upraszcza\u0107, wchodz\u0105c w obszaru abstrakcji. Znu\u017cony ni\u0105 zn\u00f3w powr\u00f3ci\u0142 do portretu, ale w inny spos\u00f3b: tradycyjno\u015b\u0107 stara si\u0119 \u0142\u0105czy\u0107 z abstrakcj\u0105. Efekty zobaczy\u0107 mo\u017cna w Otwartej Pracowni w Krakowie, gdzie opr\u00f3cz czystej abstrakcji wystawia wizerunki zakonnic: tak jak trzeba, powa\u017cne, w czarnych habitach i hieratycznych pozach, otoczone jednak ramami malowanej abstrakcji.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Malowane obrazy wymagaj\u0105 wi\u0119cej uwagi ni\u017c obrazy medialne. To dziwne, bior\u0105c pod uwag\u0119 nieprawdopodobn\u0105 przewag\u0119 statystyczn\u0105 tych drugich. S\u0105 wsz\u0119dzie, s\u0105 pomys\u0142owe, s\u0105 trafne, mimo tego obraz namalowany (lepiej lub gorzej) podpisany przez kogo\u015b, kiedy ju\u017c zdarzy si\u0119 nam na niego popatrze\u0107 bez po\u015bpiechu, anga\u017cuje uwag\u0119 o wiele bardziej. Oby taki stan rzeczy utrzyma\u0142 si\u0119 jak najd\u0142u\u017cej w kulturze XXI wieku.<\/p>\n\n\n\n

Ministerstwo Kultury pewnie trzeszczy pod naporem doradc\u00f3w domagaj\u0105cych si\u0119 natychmiastowych zmian. Ministerstwo Kultury jest specyficzne, bo inaczej ni\u017c, na przyk\u0142ad, Ministerstwo Zdrowia, czy Obrony Narodowej, od razu zapowiada, \u017ce podejmuje si\u0119 administrowania obszarem od pa\u0144stwa niezale\u017cnym, obszarem, na kt\u00f3rym pa\u0144stwo ze zbyt du\u017c\u0105 potrzeb\u0105 zaprowadzania w\u0142asnego, wyra\u017anego \u0142adu mo\u017ce si\u0119 mocno zb\u0142a\u017ani\u0107. <\/p>\n\n\n\n

Ministrowi w takim tempie przelatuj\u0105 przed oczami migawki z TVP, a to z PAP, a to z TAI, \u017ce z pewno\u015bci\u0105 nie przygl\u0105da\u0142 si\u0119 obrazom Ignacego Czwartosa. Pos\u0142ucha\u0142 doradc\u00f3w. Doradcy mieli sporo mocnych \u201emerytorycznych\u201d argument\u00f3w za tym, by zmieni\u0107 reprezentuj\u0105cy Polsk\u0119 na najbli\u017cszym Biennale w Wenecji projekt.  <\/p>\n\n\n\n

Ta decyzja jest politycznym b\u0142\u0119dem. O wiele lepiej by\u0142o pozwoli\u0107 i kuratorom, i ca\u0142emu (niema\u0142emu) \u015brodowisku na pokazanie swojej tragicznej bajki o polsko\u015bci szczerej, mocno skrzywdzonej na tle kana\u0142\u00f3w i weneckiej laguny. Da\u0142oby si\u0119 zobaczy\u0107 jakie zainteresowanie wzbudza, jak otwiera oczy, budzi sumienia, podnosi w\u0142osy. Zamiast tego b\u0119dziemy przez lata s\u0142uchali spor\u00f3w i wypominania politycznej cenzury. <\/p>\n\n\n\n

Ignacy Czwartos to nie jest z\u0142y malarz, to jest malarz kontrowersyjny, w\u0142o\u017cy\u0142 sporo wysi\u0142ku by takim by\u0107. Szkoda, \u017ce nie b\u0119dzie mia\u0142 mo\u017cliwo\u015bci zobaczenia, czy spaceruj\u0105cy w upale po weneckich pawilonach \u015bwiatowy t\u0142um zauwa\u017cy jego \u201ekontrowersyjno\u015b\u0107\u201d. <\/p>\n\n\n\n

Sednem tego sprawnie utraconego pomys\u0142u, by\u0142a \u201etragiczno\u015b\u0107\u201d. Nasza swojska, nie do podrobienia tragiczno\u015b\u0107, zawsze \u201epomi\u0119dzy\u201d, \u201ein zwischen\u201d, \u201e\u043c\u0435\u0436\u0434\u0443\u201d. Tragiczno\u015b\u0107 to nasz hit eksportowy od co najmniej Insurekcji Ko\u015bciuszkowskiej.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Czy w Wenecji w 2024 co\u015b takiego zosta\u0142oby zauwa\u017cone? Czort jeden wie. Mo\u017ce jeszcze profesor von Aschenbach wiedzia\u0142, ale podobno jego serce nie wytrzyma\u0142o my\u015bli, \u017ce nie b\u0119dzie mu dane patrze\u0107 wprost na polsko\u015b\u0107 w czystej postaci. A wszystko to na weneckiej pla\u017cy. Doradcy raczej na pewno o tym nie pami\u0119tali. <\/p>\n\n\n\n

Czy Czwartos to dobry malarz da si\u0119 stwierdzi\u0107 tylko sp\u0119dzaj\u0105c prywatn\u0105 chwil\u0119 przed jego obrazami. Argumenty przywo\u0142ywane przez krytyk\u0119 (np. Piotra Kosiewskiego w \u201eTygodniku Powszechnym\u201d) s\u0105 warte zapami\u0119tania. Kosiewski (nie bez racji) dopatruje si\u0119 na p\u0142\u00f3tnach Czwartosa warstw \u201eziemistej mazi\u201d. Czy to realizm, czy to tandeta, zn\u00f3w przez lata b\u0119dziemy dyskutowali wy\u0142\u0105cznie w kraju z uwik\u0142aniem w niemalarskie, polityczne pogl\u0105dy.<\/p>\n\n\n\n

Gdyby jeszcze taka emocjonalna, \u201epami\u0119tliwa dyskusja\u201d mog\u0142a doprowadzi\u0107 do tego, \u017ce na jednym obrazie spotkaj\u0105 si\u0119, wpadn\u0105 na siebie wyra\u017anie, jak na ikonie pokazane, \u201e\u015bwi\u0119ty\u201d szalik Korony Kielce i \u201eautentyczna\u201d torba w kolorach t\u0119czy. <\/p>\n\n\n\n

 Nic z tego, takie obrazy nie tylko w mediach b\u0119d\u0105 nadal miga\u0142y nam oddzielnie. <\/p>\n\n\n\n

 I to b\u0119dzie miar\u0105 pora\u017cki Ministerstwa Kultury.<\/p>\n\n\n\n

\n
Wywiad z chuliganem odc. 81 – Ignacy Czwartos<\/a><\/blockquote>