{"id":14855,"date":"2011-10-16T07:26:00","date_gmt":"2011-10-16T07:26:00","guid":{"rendered":"https:\/\/atlassztuki.pl\/?p=14855"},"modified":"2022-09-26T07:44:42","modified_gmt":"2022-09-26T07:44:42","slug":"eugen-blume","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/eugen-blume\/","title":{"rendered":"Eugen Blume"},"content":{"rendered":"\n

Kolekcja Ericha Marxa stanowi nie tylko najpot\u0119\u017cniejsz\u0105 prywatn\u0105 kolekcj\u0119 sztuki w Berlinie, ale tak\u017ce nale\u017cy do najlepszych tego typu kolekcji na \u015bwiecie. Pocz\u0105tkowo zbierana w tajemnicy \u2013 fakt bez precedensu w historii kolekcjonerstwa \u2013 zosta\u0142a zaprezentowana w 1982 roku w niezwyk\u0142ym miejscu \u2013 w Neue Nationalgalerie (Nowej Galerii Narodowej) w Berlinie. By\u0142 to zaskakuj\u0105cy debiut \u2013 pokazane zosta\u0142y nadzwyczajne cykle prac takich tw\u00f3rc\u00f3w, jak Niemiec Joseph Beuys, Amerykanie \u2013 Andy Warhol, Robert Rauschenberg i Cy Twombly, z kt\u00f3rych ka\u017cdy osi\u0105gn\u0105\u0142 s\u0142aw\u0119 na \u015bwiatow\u0105 skal\u0119. Ta pierwsza wystawa sprawia\u0142a wra\u017cenie, \u017ce kolekcjoner przez przynajmniej 20 lat zajmowa\u0142 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie tym, aby zestawi\u0107 ze sob\u0105 tak znakomite cykle obraz\u00f3w. W rzeczywisto\u015bci nie up\u0142yn\u0119\u0142o nawet dziesi\u0119\u0107 lat od momentu, w kt\u00f3rym Erich Marx \u2013 pochodz\u0105cy z Badenii, a mieszkaj\u0105cy w Berlinie biznesmen \u2013 podj\u0105\u0142 heroiczn\u0105 decyzj\u0119 o utworzeniu kolekcji sztuki na najwy\u017cszym poziomie. Wsp\u00f3lnie z Heinerem Bastianem, swoim najbli\u017cszym doradc\u0105 w sprawach sztuki, postanowi\u0142 nabywa\u0107 wy\u0142\u0105cznie dzie\u0142a o charakterze muzealnym.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Eberhard Havekost, “Lady Sovereign”, 2006 (jedna z cz\u0119\u015bci tryptyku), dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci:\u00a0bpk\/Nationalgalerie im Hamburger Banhof \u2013 Museum f\u00fcr Gegenwart \u2013 Berlin, SMB\/Thomas Bruns, Berlin\u00a0\u00a9\u00a0<\/em>Galerie Gebr. Lehmann, Berlin\/Dresden<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Po otwarciu spektakularnej wystawy w Neue Nationalgalerie w Berlinie, na kt\u00f3re swoje przybycie zapowiedzieli wszyscy tw\u00f3rcy i na kt\u00f3r\u0105 wszyscy, poza Cy Twomblym, istotnie przybyli, nie my\u015blano jeszcze o tym, by kolekcji zaoferowa\u0107 w Berlinie jak\u0105\u015b sta\u0142\u0105 siedzib\u0119. A gdy pojawi\u0142 si\u0119 pomys\u0142, by ten powsta\u0142y w Berlinie zbi\u00f3r zatrzyma\u0107 w mie\u015bcie, nie znaleziono odpowiedniego dla\u0144 miejsca. Neue Nationalgalerie przy Potsdamer Stra\u00dfe, kt\u00f3ra powinna by\u0107 naturaln\u0105 platform\u0105 tego typu przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, cierpia\u0142a na chroniczny brak miejsca. Wkr\u00f3tce pojawi\u0142a si\u0119 jednak przed wystawcami wszelakich proweniencji nowa mo\u017cliwo\u015b\u0107 lokalizacji: Hamburger Bahnhof \u2013 dworzec kolejowy. Kompleks zosta\u0142 przej\u0119ty w latach osiemdziesi\u0105tych XX wieku w ramach wymiany terytorialnej mi\u0119dzy wschodnim a zachodnim Berlinem, uszkodzony w czasie wojny i z niewiadomych powod\u00f3w ci\u0105gle pozostaj\u0105cy w jurysdykcji wschodnioniemieckiej kolei. Miejsce to, kt\u00f3re ju\u017c w 1905 roku przekszta\u0142cono w Museum f\u00fcr Verkehr und Bau (Muzeum Komunikacji i Budownictwa), \u015bwietnie wpisywa\u0142o si\u0119 w modny w owym czasie trend poszukiwania egzotycznych miejsc wystawienniczych, dzi\u0119ki romantycznemu czarowi \u2013 pe\u0142nej przepychu, ornamentalnej \u2013 ci\u0105gle \u017cywej dawnej architektury. Dowodu na to, \u017ce budynek ten jest wprost stworzony do prezentacji sztuki nowoczesnej dostarczy\u0142y dwie znakomite wystawy: prezentacja kolekcji Jeleny Sonnabend i wystawa tematyczna \u201eZeitlos\u201d (\u201ePonadczasowo\u015b\u0107\u201d) Haralda Szeemanna. Projekt Szeemanna by\u0142 pod wieloma wzgl\u0119dami zapowiedzi\u0105 powstania p\u00f3\u017aniejszego, trzeciego gmachu Nationalgalerie.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142adze landu Berlin postanowi\u0142y przebudowa\u0107 dworzec, zadanie to powierzono Josephowi Paulowi Kleihuesowi. Budynek, poza hal\u0105 wej\u015bciow\u0105, zmieni\u0142 ca\u0142kowicie sw\u00f3j charakter na rzecz prostych, utrzymanych w bieli sali wystawienniczych. Uroczyste otwarcie muzeum w listopadzie 1996 roku by\u0142o ogromnym sukcesem zar\u00f3wno tego miejsca, jak i \u2013 rosn\u0105cej nieprzerwanie od 1982 roku \u2013 kolekcji. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Roman Lipski, Ohne Titel, 2008, 130 x 130 cm, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci: Erich Marx, foto: Hans-Georg Gaul<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Podstaw\u0105 kolekcji Ericha Marxa jest prosta \u2013 jednak ze wszech miar sensowna \u2013 koncepcja skupienia si\u0119 na pracach pi\u0119ciu znamienitych artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy ze wzgl\u0119du na rok urodzenia nale\u017c\u0105 do pokolenia Ericha Marxa i kt\u00f3rzy stworzyli znacz\u0105ce cykle prac. W p\u00f3\u017aniejszym okresie t\u0119 pierwotn\u0105 grup\u0119 artyst\u00f3w: Josepha Beuysa, Andy\u2019ego Warhola, Roberta Rauschenberga, Cy Twombly\u2019ego i Roya Lichtensteina, rozszerzono o prace kolejnych tw\u00f3rc\u00f3w: Donalda Judda i Anselma Kiefera. Szczeg\u00f3lnym zainteresowaniem kolekcjonera cieszy\u0142a si\u0119 w\u0142oska transawangarda i Nowi Dzicy (Neue Wilde), o tw\u00f3rczo\u015bci kt\u00f3rych m\u00f3wi si\u0119, \u017ce jest ostatni\u0105 fal\u0105 neoekspresjonizmu w niemieckim malarstwie. Z czasem zbiory powi\u0119kszy\u0142y si\u0119 o prace Bruce\u2019a Naumana, Cindy Sherman, Jeffa Koonsa, Rachel Whiteread, cho\u0107 s\u0105 to znacznie mniej liczebne cykle. Dalsze zainteresowanie malarstwem ameryka\u0144skim znalaz\u0142o sw\u00f3j wyraz w rozszerzeniu kolekcji o prace Juliana Schnabela i Rossa Blecknera. W latach dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych odnotowano drugi wielki powr\u00f3t malarstwa. Erich Marx naby\u0142 prace m\u0142odszych artyst\u00f3w, kt\u00f3re \u2013 jak Tima Eitla, Eberharda Havekosta czy Wilhelma Sasnala \u2013 b\u0119dzie mo\u017cna obejrze\u0107 na wystawie w Szczecinie. <\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119ksze cykle zbioru podstawowego Kolekcji stanowi\u0105 sta\u0142\u0105 ekspozycj\u0119 w Hamburger Bahnhof, Museum f\u00fcr Gegenwart. Wypo\u017cyczane s\u0105 niezwykle rzadko, wy\u0142\u0105cznie na znacz\u0105ce retrospektywy artyst\u00f3w. Erich Marx zdecydowa\u0142 si\u0119 zaprezentowa\u0107 w Muzeum Narodowym w Szczecinie prace, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 prze\u015bledzi\u0107 rozw\u00f3j malarstwa w ostatnim czterdziestoleciu. W bardzo skoncentrowanej formie zostan\u0105 na wystawie ukazane wa\u017cne style malarskie \u2013 europejskie i p\u00f3\u0142nocnoameryka\u0144skie, \u015bredniej i m\u0142odszej generacji tw\u00f3rc\u00f3w. Decyzja, aby pokaza\u0107 niewiele obraz\u00f3w, dla go\u015bci odwiedzaj\u0105cych wystaw\u0119 ma t\u0119 zalet\u0119, \u017ce pozwala im \u0142atwo prze\u015bledzi\u0107 rozw\u00f3j i ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 w dziedzinie malarstwa. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Wilhelm Sasnal, Untitled (“Hidden Couple”), 2003, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci: bpk\/Nationalgalerie im Hamburger Bahnhof \u2013 Museum f\u00fcr Gegenwart Berlin, SMB\/Thomas Bruns
\u00a9 Rochester Art Center<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Sandro Chia i Enzo Cucchi reprezentuj\u0105 w\u0142osk\u0105 transawangard\u0119, powsta\u0142\u0105 w latach siedemdziesi\u0105tych XX wieku. Na wystawie zostan\u0105 zaprezentowane ich trzy prace. W czasie trwania w\u0142oskiego postmodernizmu Anselm Kiefer tworzy\u0142 prace w wi\u0119kszo\u015bci po\u015bwi\u0119cone historii Niemiec. Rainer Fetting, Salom\u00e9, Walter Dahn i Martin Disler s\u0105 przedstawicielami tej generacji, kt\u00f3ra za pomoc\u0105 neoekspresyjnego j\u0119zyka pr\u00f3bowa\u0142a przywr\u00f3ci\u0107 malarstwu jego dawn\u0105 rang\u0119 wa\u017cnego medium. Dopiero w ostatnim dziesi\u0119cioleciu, to jest na pocz\u0105tku nowego stulecia, zaobserwowano powr\u00f3t do malarstwa figuratywnego zapocz\u0105tkowany przez tak zwan\u0105 szko\u0142\u0119 lipsk\u0105, reprezentowan\u0105 na wystawie przez prace Tima Eitla. Naturalnie w sztuce mi\u0119dzynarodowej ci\u0105gle \u017cywe by\u0142o malarstwo. W Nowym Jorku, w latach osiemdziesi\u0105tych XX wieku, obserwowano neoromantyczne o\u017cywienie tematyki obraz\u00f3w. W Polsce, czy og\u00f3lnie \u2013 w Europie Wschodniej, rozwin\u0119\u0142a si\u0119 \u2013 mniej wi\u0119cej w tym samym czasie, co niemieckie i belgijskie nurty malarstwa figuratywnego powstaj\u0105ce wok\u00f3\u0142 tw\u00f3rczo\u015bci Luca Tuymansa \u2013 w\u0142asna tradycja malarska, o w\u0142a\u015bciwym sobie wsp\u00f3\u0142czesnym charakterze, ciesz\u0105ca si\u0119 mi\u0119dzynarodowym uznaniem. Jej najbardziej uznanym przyk\u0142adem jest Wilhelm Sasnal. <\/p>\n\n\n\n

Pewien wyj\u0105tek w og\u00f3lnym charakterze tej ekspozycji, koncentruj\u0105cej si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na malarstwie, stanowi instalacja Michaela Beutlera, kt\u00f3ra przez rze\u017abiarskie wprowadzenie do malarstwa sta\u0142a si\u0119 swego rodzaju prologiem wystawy prezentowanej w szczeci\u0144skim muzeum. Praca ta ukazuje wielostronno\u015b\u0107 kolekcji Marxa zawieraj\u0105cej, opr\u00f3cz malarstwa, tak\u017ce rysunki, rze\u017aby i prace wideo.<\/p>\n\n\n\n

Tekst opublikowany pierwotnie w katalogu wydanym nak\u0142adem Muzeum Narodowego w Szczecinie.<\/p>\n\n\n\n

*Przek\u0142ad z j. niemieckiego: Anna Maziarz<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kolekcja Ericha Marxa stanowi nie tylko najpot\u0119\u017cniejsz\u0105 prywatn\u0105 kolekcj\u0119 sztuki w Berlinie, ale tak\u017ce nale\u017cy do najlepszych tego typu kolekcji na \u015bwiecie. Pocz\u0105tkowo zbierana w tajemnicy \u2013 fakt bez precedensu w historii kolekcjonerstwa \u2013 zosta\u0142a zaprezentowana w 1982 roku w niezwyk\u0142ym miejscu \u2013 w Neue Nationalgalerie (Nowej Galerii Narodowej) w Berlinie. By\u0142 to zaskakuj\u0105cy debiut […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[164],"class_list":["post-14855","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly","tag-kolekcja_marxa"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14855","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14855"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14855\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14869,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14855\/revisions\/14869"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14855"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14855"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14855"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}