{"id":13502,"date":"2013-10-25T11:03:00","date_gmt":"2013-10-25T11:03:00","guid":{"rendered":"https:\/\/atlassztuki.pl\/?p=13502"},"modified":"2022-08-19T11:15:52","modified_gmt":"2022-08-19T11:15:52","slug":"teresa-tyszkiewiczowa-gest-gesture","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/teresa-tyszkiewiczowa-gest-gesture\/","title":{"rendered":"Teresa Tyszkiewiczowa \/ Gest \/ Gesture"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8220;Teresy Tyszkiewiczowej nigdy nie pozna\u0142am&#8230;&#8221; \u2013 od tych s\u0142\u00f3w zaczyna sw\u00f3j esej na temat tw\u00f3rczo\u015bci artystki prof. Maria Hussakowska. Ja tak\u017ce nale\u017c\u0119 do grona os\u00f3b, kt\u00f3re nie pozna\u0142y Teresy Tyszkiewiczowej, za\u015b grupa os\u00f3b, kt\u00f3re j\u0105 zna\u0142y systematycznie maleje. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie wiele os\u00f3b nic nie wie o zmar\u0142ej w 1992 roku artystce. Teresa Tyszkiewiczowa i jej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 jest dzisiaj zapomniana.\u00a0<br>Pomys\u0142odawc\u0105 wystawy Teresy Tyszkiewiczowej w Atlasie Sztuki jest prof. Stanis\u0142aw Fija\u0142kowski, kt\u00f3ry wielokrotnie w rozmowach podkre\u015bla\u0142 wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 artystki oraz jej istotny wp\u0142yw na kszta\u0142towanie si\u0119 \u015brodowiska artystycznego w \u0141odzi. Zwraca\u0142 on uwag\u0119, \u017ce Tyszkiewiczowa to nie tylko artystka zajmuj\u0105ca si\u0119 abstrakcj\u0105 niegeometryczn\u0105, ale tak\u017ce osoba, kt\u00f3ra obok W\u0142adys\u0142awa Strzemi\u0144skiego i Stefana Wegnera wywar\u0142a znacz\u0105cy wp\u0142yw na kszta\u0142t Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szko\u0142y Sztuk Plastycznych w \u0141odzi. Z \u017cyciowej konieczno\u015bci, Tyszkiewiczowa przez lata ilustrowa\u0142a czasopismo &#8220;\u015awierszczyk&#8221; oraz ksi\u0105\u017cki (mi\u0119dzy innymi Krzy\u017cak\u00f3w) a tak\u017ce podr\u0119czniki dla dzieci. Artystka by\u0142a bardzo aktywna, lubi\u0142a ludzi, wytwarza\u0142a wok\u00f3\u0142 siebie wyj\u0105tkow\u0105 atmosfer\u0119, zna\u0142a wiele wa\u017cnych postaci \u017cycia kulturalnego, z wieloma si\u0119 przyja\u017ani\u0142a, jak np. z Tadeuszem Kantorem i Mari\u0105 Jarem\u0105, Stanis\u0142awem Fija\u0142kowskim, Jerzym Nowosielskim. W latach 60. prowadzi\u0142a w \u0141odzi rodzaj salonu artystycznego, a toczone w nim rozmowy wywar\u0142y wp\u0142yw na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 wielu bywaj\u0105cych w nim artyst\u00f3w.\u00a0<br>Artystka pochodzi\u0142a z arystokratycznej rodziny o silnej tradycji religijnej, maj\u0105cej du\u017ce zas\u0142ugi dla Ko\u015bcio\u0142a. W tym miejscu przynajmniej nale\u017cy wspomnie\u0107 o jej ciotce \u2013 \u015bw. Urszuli Led\u00f3chowskiej \u2013 za\u0142o\u017cycielce zakonu Urszulanek SJK i b\u0142ogos\u0142awionej Marii Led\u00f3chowskiej. Tyszkiewiczow\u0105 interesowa\u0142o \u017cycie Ko\u015bcio\u0142a, czyta\u0142a Teilharda de Chardin, do kt\u00f3rego my\u015bli wraca\u0142a przez lata, o czym wiadomo na podstawie zachowanych dziennik\u00f3w artystki.<br>Wystawa w Atlasie Sztuki to retrospektywa tw\u00f3rczo\u015bci Teresy Tyszkiewiczowej. Najstarsz\u0105 prac\u0105, jak\u0105 poka\u017cemy, jest obraz zatytu\u0142owany <em>Kwiaty<\/em> z 1938 roku znajduj\u0105cy si\u0119 w Zbiorach Muzeum Zamojskiego w Zamo\u015bciu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 pozosta\u0142ych, eksponowanych na wystawie prac powsta\u0142o w \u0142\u00f3dzkim okresie tw\u00f3rczo\u015bci artystki.\u00a0<br>Prezentowane na wystawie prace pochodz\u0105 ze zbior\u00f3w Muzeum Sztuki, Muzeum Miasta \u0141odzi, Muzeum Narodowego w Szczecinie, Muzeum Okr\u0119gowego im. Leona Wycz\u00f3\u0142kowskiego w Bydgoszczy, Muzeum Narodowego we Wroc\u0142awiu oraz kolekcji prywatnych: Cezarego Pieczy\u0144skiego (Galeria Piekary), Joanny i Krzysztofa Madelskich (Galeria Ego), S\u0142awomira Bossa (Galeria Boss). Poka\u017cemy te\u017c prace znajduj\u0105ce si\u0119 w posiadaniu Jana W. Led\u00f3chowskiego \u2013 spadkobiercy artystki i innych os\u00f3b prywatnych. Wszystkim wymienionym osobom oraz instytucjom dzi\u0119kuj\u0119 za udost\u0119pnienie prac.<br>W katalogu towarzysz\u0105cym wystawie polecam wspomniany ju\u017c wcze\u015bniej esej na temat tw\u00f3rczo\u015bci Teresy Tyszkiewiczowej autorstwa prof. Marii Hussakowskiej oraz tekst kuratora wystawy \u2013 Janusza K. G\u0142owackiego.\u00a0<br>W zwi\u0105zku z wystaw\u0105 publikujemy, wsp\u00f3lnie z Fundacj\u0105 Instytut Wydawniczy Ksi\u0105\u017cka i Prasa, w serii Le Monde diplomatique\/artystyka, dzienniki Teresy Tyszkiewiczowej z lat 1940-1983. Korzystaj\u0105c z okazji dzi\u0119kuj\u0119 Janowi W. Led\u00f3chowskiemu za wyra\u017cenie zgody na publikacj\u0119 dziennik\u00f3w artystki. Dzi\u0119kuj\u0119 prof. Stanis\u0142awowi Fija\u0142kowskiemu za zwr\u00f3cenie naszej uwagi na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Teresy Tyszkiewiczowej.<br>Wszystkich zainteresowanych tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 Teresy Tyszkiewiczowej, zapraszam do Atlasa Sztuki.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jacek Michalak<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13504,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[145],"class_list":["post-13502","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly","tag-teresa_tyszkiewiczowa"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13502","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13502"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13502\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13503,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13502\/revisions\/13503"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13504"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13502"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13502"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13502"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}