Gwa\u0142towny proces urbanizacji u\u015bwiadamia nam, i\u017c w ci\u0105gu najbli\u017cszych dekad wi\u0119kszo\u015b\u0107 populacji zamieszka w miastach. Czyli przyjdzie nam mieszka\u0107 w czym\u015b, czego do tej pory nie potrafimy ani opisa\u0107, ani pokaza\u0107, ani zrozumie\u0107. Statystyka, urbanistyka, ekonometria, planowanie przestrzenne, socjologia wizualna, wszystko to okazuje si\u0119 zbyt s\u0142abe by wyja\u015bni\u0107 fenomen miasta. Uzyskujemy mozaik\u0119 \u2013 obraz wprost od Ren\u00e9 Magritte\u2019a: \u201eCeci n\u2019est pas une cit\u00e9\u201d. Zaczynamy \u017cy\u0107 we wn\u0119trzu widma. <\/p>\n\n\n\n
Narzekanie nie ma ju\u017c \u017cadnych narz\u0119dzi do czynnego dzia\u0142ania. \u201eKryzys Miast\u201d to bieda, upad\u0142y przemys\u0142, dziurawe chodniki. I wstyd, \u017ce to w naszym mie\u015bcie. To usuwanie z ulicy w centrum miasta \u201e\u017ale ubranych\u201d i niep\u0142ac\u0105cych czynszu, to nieko\u0144cz\u0105ca si\u0119 o tym polemika, to brak wszelkiej umiej\u0119tno\u015bci budowy miasta o silnym kr\u0119gos\u0142upie moralno-etycznym. Ale ka\u017cdy kryzys musi si\u0119 kiedy\u015b sko\u0144czy\u0107. Si\u0119gamy po Miasto nie z powodu estetycznego kaprysu, historycznego zauroczenia, ale wobec faktu, \u017ce przewidzenie kierunku rozwoju tendencji cywilizacyjnych i kulturowych jest dzi\u015b coraz trudniejsze. Je\u015bli dopiero si\u0119 rozp\u0119dzaj\u0105cy XXI wiek wyrobi\u0142 sobie jak\u0105\u015b og\u00f3ln\u0105 i zarazem charakterystyczn\u0105 cech\u0119 jest nim zaskakuj\u0105ca nieprzewidywalno\u015b\u0107. Sto lat temu w roku 1922 przysz\u0142o\u015b\u0107 te\u017c by\u0142a niejasna, ale oczywiste by\u0142o, \u017ce wielki, krwawy kryzys w\u0142a\u015bnie si\u0119 sko\u0144czy\u0142. Dzi\u015b podejmujemy decyzje w historycznie ugruntowanej obawie, \u017ce kryzysy powracaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Miasto istnieje przede wszystkim w wyobra\u017ani, dlatego miasta nie powinno si\u0119 budowa\u0107 wed\u0142ug wymy\u015blonych gdzie indziej wzorc\u00f3w i schemat\u00f3w, przez ich \u015blepe czy nawet lekko modyfikowane wzorce. Ka\u017cda modyfikacja jest pocz\u0105tkiem kl\u0119ski. Wszelkie pr\u00f3by wyj\u015bcia z nieudanej modyfikacji s\u0105 pocz\u0105tkiem tragedii. Uniwersalna metoda-gotowiec nie istnieje.<\/p>\n\n\n\n
Dlaczego w \u0141odzi<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u0141\u00f3d\u017a jest dobrym miejscem do zadawania sobie trudnych pyta\u0144. Miastu potrzebne jest wi\u0119cej fikcji, utopii, \u017ceby odej\u015b\u0107 troch\u0119 od dominacji gospodarki czy globalizacji. Pytamy z kim nale\u017cy o tym rozmawia\u0107. Odpowiedzi na tak postawione pytanie poszukamy w rozmowie. Widzie\u0107 to wiedzie\u0107, \u017ce jest si\u0119 w \u0141odzi.<\/p>\n\n\n\n Nasze miasto, \u0141\u00f3d\u017a jest dzieckiem rewolucji przemys\u0142owej, do\u015bwiadczy\u0142o jej dobrych i z\u0142ych skutk\u00f3w. Na pocz\u0105tku kolejnego wieku chcemy znale\u017a\u0107 chwil\u0119 by wyra\u017aniej u\u015bwiadomi\u0107 sobie jakie przeszkody, jakie problemy dziel\u0105 nas od ko\u0144ca tego stulecia. W tym sensie nasze przedsi\u0119wzi\u0119cie jest futurystyczne. Jest skupione na nie utopijnej przysz\u0142o\u015bci. Chcemy zgromadzi\u0107 wiedz\u0119 o detalach, bo ka\u017cdy z nich mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 najlepszym punktem wyj\u015bcia ku przysz\u0142o\u015bci. Dzi\u0119ki temu chcemy oswoi\u0107 to co nieznane. Zamieni\u0107 abstrakcyjn\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 w dost\u0119pn\u0105 dla naszych sposob\u00f3w budowania przestrze\u0144. Na razie jeszcze surrealn\u0105, ale z ka\u017cdym poznawanym kolejnym detalem zmieniaj\u0105c\u0105 si\u0119 w co\u015b realnego, co\u015b oczywistego i namacalnego.<\/p>\n\n\n\n Czas zacz\u0105\u0107 prostowa\u0107 niezbyt pochlebne wyobra\u017cenie o naszym mie\u015bcie. Zanim w \u0141odzi miasto zacznie “m\u00f3wi\u0107 samo za siebie\u201d trzeba mocno samemu przy\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 do budowania odpowiedniej sceny. Metafora miasta jako \u017cywego organizmu w urbanistyce i socjologii jest obecna w tradycji nauk od lat. \u0141\u00f3d\u017a, z jej przemys\u0142ow\u0105 przesz\u0142o\u015bci\u0105 i wielokulturow\u0105 tradycj\u0105 oddzia\u0142uje na wyobra\u017ani\u0119 jako struktura o szczeg\u00f3lnej \u017cywotno\u015bci i niezwyk\u0142ej energii. Te cechy zadecyduj\u0105 o sukcesie. Oczywi\u015bcie w \u0141odzi jest nieco inaczej ni\u017c dooko\u0142a. \u0141\u00f3d\u017a w swoich usi\u0142owaniach uporania si\u0119 z przysz\u0142o\u015bci\u0105 wci\u0105\u017c pami\u0119ta, \u017ce jest nowotworem, czym\u015b co wyros\u0142o b\u0142yskawicznie po\u015brodku feudalnych w\u0142o\u015bci Ziemi Sieradzko-\u0141\u0119czyckiej. I wszystko sobie podporz\u0105dkowa\u0142o. W mgnieniu oka, w czasie \u017cycia jednego pokolenia jak biblijna wizja Ziemi Obiecanej. <\/p>\n\n\n\n Reymont wybra\u0142 biblijny tytu\u0142, by podkre\u015bli\u0107 rozd\u017awi\u0119k pomi\u0119dzy zamiarem a realizacj\u0105. W mniemaniu Reymonta ka\u017cda pr\u00f3ba budowania raju na ziemi jest skazana na niepowodzenie, a jej realizacja zawsze b\u0119dzie postrzegana jako groteska, kicz w stosunku do le\u017c\u0105cego poza ludzkimi mo\u017cliwo\u015bciami pierwowzoru. Nie przewidzia\u0142, \u017ce po stu latach ten sam tytu\u0142 pozbawiony ironii stanie si\u0119 jedn\u0105 z najcz\u0119\u015bciej cytowanych formu\u0142 okre\u015blaj\u0105cych to\u017csamo\u015b\u0107 miasta. To\u017csamo\u015b\u0107 zapisana jednym zdaniem! <\/p>\n\n\n\n \u201e\u2013 Tak, ja nie mam nic, ty nie masz nic, on nie ma nic \u2014 za\u015bmia\u0142 si\u0119 g\u0142o\u015bno. \u2013 To razem w\u0142a\u015bnie mamy tyle, w sam raz tyle, \u017ceby za\u0142o\u017cy\u0107 wielk\u0105 fabryk\u0119.\u201d Czym\u017ce ona powinna dzi\u015b by\u0107? Ta \u0141\u00f3dzka, nasza wielka Fabryka? Powinna by\u0107 Rozmow\u0105. \u0141\u00f3d\u017a XIX i pocz\u0105tku XX wieku mia\u0142a by\u0107 Ziemi\u0105 Obiecan\u0105 \u2013 dzisiejsza \u0141\u00f3d\u017a te\u017c powinna chcie\u0107 czym\u015b by\u0107.<\/p>\n\n\n\n \u201eAmbitne miasta tak jak ambitne jednostki powinny mie\u0107 aspiracje, chcie\u0107 czym\u015b by\u0107\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n Dlaczego rozmowa<\/strong><\/p>\n\n\n\n Jedyny dost\u0119pny dla homo sapiens sens \u015bwiata zawsze pojawia si\u0119 w rozmowie, w dialogu z innymi. Sens istnienia miast i \u017cycia w mie\u015bcie stanowi bezustanne spotykanie innych. Naszym zamiarem jest po prostu sprzyjanie rozmowom, a nie wymiana us\u0142ug, towar\u00f3w a nawet informacji. Bo to od dialogu zaczyna si\u0119 elementarna mi\u0119dzyludzka solidarno\u015b\u0107. Warstwa opowie\u015bci, zda\u0144, s\u0142\u00f3w, okrzyk\u00f3w, cudzych i w\u0142asnych. Dopiero kiedy te zdania i okrzyki si\u0119 na wzajem ze sob\u0105 spl\u0105cz\u0105, zaklinuj\u0105 (zbij\u0105, jak na tkackim warsztacie w textum), kiedy zaczn\u0105 wygl\u0105da\u0107 jak pierwsze lepsze bocianie gniazdo, zaczynamy si\u0119 czu\u0107 nieco pewniej i porusza\u0107 po \u201eustalonym gruncie\u201d: praw, moralno\u015bci, logiki. T&L<\/strong> buduje uwodz\u0105c\u0105 mozaik\u0119. Ma ona dla nas sens, kiedy umiemy j\u0105 sami u\u0142o\u017cy\u0107, odtworzy\u0107, czu\u0107 i pami\u0119ta\u0107. Jaka istnieje formu\u0142a na opisanie, dostrze\u017cenie nas, cz\u0119sto nas samych przez nas samych a opisaniem, odbiorem, percepcj\u0105 obrazu. Obrazu o nas, o drugim. T&L<\/strong> to spotkanie drugiego. Na rozstaju, na skrzy\u017cowaniu. Nasze drogi si\u0119 krzy\u017cuj\u0105. Spotka\u0107 drugiego warunkiem zaistnienia. T&L<\/strong> pokazuje prawd\u0119 tego spotkania. Co spowodowa\u0142o, \u017ce nie podj\u0119to pr\u00f3by stworzenia wehiku\u0142u, kt\u00f3ry pozwoli\u0142by nam przemieszcza\u0107 si\u0119 z jednego punktu widzenia w inny? Brak Re\u017cysera, brak Teatru? Brak Rozmowy w \u0141odzi. T&L<\/strong> to pokazywanie miasta przez nas, a nie przez globalne rozwi\u0105zania. Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry niezale\u017cnie od dzia\u0142ania innych zachowywa\u0142by si\u0119 zawsze tak samo, by\u0142by nie tylko ma\u0142o interesuj\u0105cym obiektem badan\u0301, ale by\u0142by cz\u0142owiekiem smutnym. A przecie\u017c nie o to chodzi. Miasto nie powinno by\u0107 smutne. Do rozszyfrowania fikcji, kt\u00f3re kszta\u0142tuj\u0105 nasze miasto potrzebujemy wci\u0105\u017c obcych, bo to oni nadawali sens naszej \u0141odzi. Czas im wreszcie da\u0107 szanse opowiedzenia. Dalej.<\/p>\n\n\n\n Czas na doopowiedzenie, w \u0141odzi.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ta powaga naszych dzia\u0142a\u0144 wydaje si\u0119 by\u0107 najbardziej fascynuj\u0105ca. T&L <\/strong>ma aspiracje wielkoobszarowe. Prostym (prowokacyjnie wybranym) przyk\u0142adem takiego obszaru, kt\u00f3rego badanie, prezentacja, ujawnianie jest od po\u0142owy XX wieku sta\u0142ym czynnikiem modernizacji (ale i kontrowersji) jest sfera bada\u0144 nad seksualno\u015bci\u0105. Mimo tylu opracowa\u0144 historii miasta przemys\u0142owego w XIX i XX wieku nie dysponujemy przedyskutowanym modelem opisuj\u0105cym zmian\u0119 zachowa\u0144 jednostki \u017cyj\u0105cej w mie\u015bcie (naprawd\u0119 wierzymy w to, \u017ce fl\u00e2neur<\/em> dzie\u0144 i noc sp\u0119dza\u0142 na przechadzkach po architektonicznych pasa\u017cach, a galerianki<\/em> to zabawny tytu\u0142 fabularnego filmu). Nie mamy \u017cadnych modeli pokazuj\u0105cych korelacj\u0119 zmiany zachowa\u0144 seksualnych w powi\u0105zaniu z innymi (o wiele ch\u0119tniej prezentowanymi) czynnikami modernizacji takimi jak np. edukacja, higiena publiczna. Refleksja i uwaga skierowana na seksualno\u015b\u0107 jest oczywi\u015bcie przedmiotem ostrego – niemal rytualnego, w rytmie kolejnych wybor\u00f3w – starcia politycznego. W ostatnich latach wiele instytucji bardzo aktywnie odwo\u0142uje si\u0119 do tego obszaru (szczeg\u00f3lnie w po\u0142\u0105czeniu z obaw\u0105 wobec nowych technologii i nowej cyrkulacji informacji). <\/p>\n\n\n\n Podobnie wra\u017cliw\u0105 i b\u0119d\u0105c\u0105 w grze politycznej warto\u015bci\u0105 jest szersza kategoria: \u201eprywatno\u015bci\u201d. Warto zastanowi\u0107 si\u0119 jakiego rodzaju dane o mie\u015bcie i mieszka\u0144cach zgodnie z prawem warto zbiera\u0107 i wizualizowa\u0107 w jednym, architektonicznie ustalonym, miejscu – \u201esterowni\u201d, w kt\u00f3rej mo\u017cna zobaczy\u0107 (pos\u0142ucha\u0107) to, co dzi\u015b mo\u017cna nazwa\u0107 symfoni\u0105 (kakofoni\u0105, eufoni\u0105?) wielkiego miasta (zapo\u017cyczaj\u0105c tytu\u0142 od niemego filmu z 1927 roku: Berlin. Die Sinfonie der Gro\u00dfstadt<\/em>). Sama cykliczna edycja nagra\u0144 z publicznego monitoringu mo\u017ce by\u0107 jedn\u0105 z drobnych funkcji aktualizacyjnych. <\/p>\n\n\n\n I tak oto znale\u017ali\u015bmy si\u0119 a\u017c na poziomie pyta\u0144 o prawd\u0119. Niew\u0105tpliwie \u0142atwiej przy\u0142apa\u0107 prawd\u0119, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 jednym, pewnym i wsp\u00f3lnie sprawdzonym urz\u0105dzeniem. T&L<\/strong> jest takim urz\u0105dzeniem. Zr\u0119cznym i pami\u0119tliwym. Miasto ma kr\u00f3tk\u0105 pami\u0119\u0107, interesuje si\u0119 chwil\u0105 bie\u017c\u0105c\u0105, bie\u017c\u0105cym stanem finans\u00f3w. Wieczno\u015b\u0107 \u201emiasta” zawsze zmie\u015bci si\u0119 w d\u0142ugo\u015bci kadencji w\u0142adz. Co innego mieszka\u0144cy, wielu z nich zamierza w tym miejscu sp\u0119dzi\u0107 reszt\u0119 \u017cycia. \u017badne inne miasto w Polsce nie utrzyma si\u0119 na powierzchni utopii. \u0141\u00f3d\u017a tak. O ile nie wystraszy si\u0119 w\u0142asnych pragnie\u0144, enigmatyczno\u015bci nazw, nie zrezygnuje z indywidualno\u015bci detalu.<\/p>\n\n\n\n Cel Talk and Lodz<\/strong><\/p>\n\n\n\n T&L<\/strong> ma gromadzi\u0107, pokazywa\u0107 informacje o wielu r\u00f3\u017cnych obszarach, ale jeszcze wa\u017cniejsz\u0105 funkcj\u0105 jest zwrotne wychwytywanie jednostkowych reakcji nas samych, codziennych, rutynowych i tych wymarzonych. Inaczej m\u00f3wi\u0105c dla tego eksperymentu nie sam fakt emisji (czy retransmisji) wielu r\u00f3\u017cnie modulowanych sygna\u0142\u00f3w (nie ich si\u0142a) jest wa\u017cna, ale zapis absorpcji, odbicia czy widma jakie powstaje pod wyp\u0142ywem retransmisji. Nowych informacji dostarcza nie nadajnik emituj\u0105cy sygna\u0142 (zasysaj\u0105cy i przekazuj\u0105ce informacje z ca\u0142ego \u015bwiata), ale odbiornik (czyli zesp\u00f3\u0142 procedur i instalacji pozwalaj\u0105cych zapisywa\u0107 reakcj\u0119 indywidualn\u0105 i uog\u00f3lnia\u0107 j\u0105 do modelu interakcji – oddzia\u0142ywania na tkank\u0119).<\/p>\n\n\n\n T&L <\/strong>to Mechanizm t\u0142ok\u00f3w do poruszania nas po torach \u015bwiata, mniej lub bardziej prostych, kr\u0119tych, gin\u0105cych, zapadaj\u0105cych. P\u0119dz\u0105cych. Nowoczesna wyobra\u017ania pokawa\u0142kowa\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 starych tor\u00f3w tak, jak tnie si\u0119 stare mity. Ta\u015bma magnetofonowa czy celuloid filmu (ksi\u0105\u017cka) i p\u0142omie\u0144 to co\u015b, co nigdy nie powinno si\u0119 zetkn\u0105\u0107. Tymczasem ogie\u0144 i lektura, czynno\u015b\u0107 czytania (ogl\u0105dania), zauwa\u017cenie \u201ep\u0142on\u0105cych liter\u201d (s\u0142\u00f3w, obraz\u00f3w) to powtarzaj\u0105cy si\u0119 epizod wyobra\u017ani mitopoetycznej. Ksi\u0119gi, zwoje (filmowe, magnetofonowe), pergaminy (obrazy) to wn\u0119trza nas, t\u0142ok\u00f3w \u017c\u0105dnych iskier (scincilae<\/em>) zrozumienia jakie wypadaj\u0105 pod dotkni\u0119ciem wzroku. Sens by\u0107 mo\u017ce le\u017cy w widzu. Tak przynajmniej postrzega to fizyka kwantowa. Kreuje widza, aby \u015bwiat zaistnia\u0142. St\u0105d potrzeba w T&L<\/strong> dw\u00f3ch osobnik\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n T&L<\/strong> ma na celu szybkie uzyskanie informacji, kt\u00f3re pozwoli przewidzie\u0107 kierunki ewolucji miast w najbli\u017cszych dekadach. Te same informacje osadzone na tle urbanizacji jako najszybciej rosn\u0105cego \u015brodowiska \u017cycia, b\u0119d\u0105 przydatne przy d\u0142ugofalowych diagnozach spo\u0142ecznych. A te s\u0105 dzi\u015b potrzebne, bo jest oczywiste, \u017ce u\u017cywany paradygmat \u201egonienia Zachodu\u201d przestaje mie\u0107 znaczenie. W T&L<\/strong> mamy zamiar bada\u0107 i diagnozowa\u0107 siebie. G\u0142\u00f3wne parametry b\u0119d\u0105 wi\u0119c odnosi\u0142y si\u0119 do spo\u0142eczno\u015bci miasta (od podstawowych sposob\u00f3w komunikacji i zamieszkiwania po nieu\u015bwiadomione preferencje estetyczne i etyczne).<\/p>\n\n\n\n T&L<\/strong> ma ujawnia\u0107 to, co jest czynnikiem \u015brodowiskowym, co dzia\u0142a w naszym otoczeniu, ale co z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w (tak\u017ce czysto j\u0119zykowych, komunikacyjnych) pozostaje niewidoczne, lub marginalizowane. T&L <\/strong>pokazuje to, czego jeszcze nie wida\u0107.<\/p>\n\n\n\n Jednym z pierwszych etap\u00f3w smart growth – odrodzenia miasta jest tzw. smart recording (czyli nagrywanie na W\u0142\u00f3kienniczej) – zbieranie i wyci\u0105ganie wniosk\u00f3w z ro\u017cnych danych rejestruj\u0105cych aktywno\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w. Dzisiaj r\u00f3\u017cnego rodzaju mapy i wizualizacje pokazuj\u0105ce przestrzenny rozk\u0142ad aktywno\u015bci to standard, ale to da si\u0119 wyprowadzi\u0107 z tzw. teorii dryfu (czy psycho-dryfu) Guy Deborda z lat 60-tych. Taki flaneur z GPS-em, i to nie w ramach nadzoru i opresji, ale dlatego, \u017ce dla niego zaznaczanie \u015bladu, gdzie jest i co robi jest naturalnym odruchem. Z tego da si\u0119 robi\u0107 (dzierga\u0107, tka\u0107) obrazy (imago<\/em>) miasta dzi\u015b, a jutro wy\u015bwietla\u0107 te trajektorie w planetarium (greckie “planetes” znaczy w\u0119drowiec, co\u015b co w\u0119druje; dlatego obraz miasta z \u017cyciowymi trajektoriami mieszka\u0144c\u00f3w to (smart) deep space.<\/p>\n\n\n\n S\u0142abo\u015b\u0107 Miasta, s\u0142abo\u015b\u0107 wsp\u00f3lnoty miejskiej wynika przecie\u017c z tego samego, z czego wynika ich si\u0142a \u2013 z przep\u0142yw\u00f3w. Przep\u0142yw\u00f3w, kt\u00f3re wyp\u0142ukuj\u0105 z Miast kapita\u0142 i ludzi. Przep\u0142yw\u00f3w, kt\u00f3re nie daj\u0105 zakorzenienia. Zagadajmy do drugiego, bo miasta rozwijaj\u0105 si\u0119 przez zagadywanie. Zagadywanie przychodzi \u0142atwo, kiedy zagaduje si\u0119 kogo\u015b z daleka i ze zrozumia\u0142ym i autentycznym szacunkiem. I koniecznie w pe\u0142nym \u015bwietle miejskich lamp. Czyli na ulicy. Rozmowa i tylko rozmowa, otwarta, wolna od ksenofobi i skostnia\u0142ych dogmat\u00f3w chce nas pog\u0142aska\u0107 po g\u0142\u00f3wkach i zaprosi\u0107 na zbawcz\u0105 kaw\u0119. To przy niej wolno Ci b\u0119dzie powiedzie\u0107, dlaczego \u0141\u00f3d\u017a jest wyj\u0105tkowa. Dlaczego Twoje miejsce ma by\u0107\/chce by\u0107 wyj\u0105tkowe. Ta \u015bwiadomo\u015b\u0107 w zdecydowany spos\u00f3b odr\u00f3\u017cni nas od mieszka\u0144c\u00f3w innych miast. Dlatego przysi\u0105d\u017amy si\u0119 do polityk\u00f3w i architekt\u00f3w, do akademik\u00f3w i artyst\u00f3w, do ludzi biznesu i sportu, do wszystkich tego ekscytuj\u0105cego projektu i poka\u017cmy im nasze aspiracje, pragnienia i rozterki. Wci\u0105\u017c bez zobowi\u0105za\u0144, stoj\u0105c obok nich, odkryjmy przed nimi nas samych. Wiemy, \u017ce kiedy oni zaczn\u0105 przekszta\u0142ca\u0107\/rozmawia\u0107 w \u0141odzi, to r\u00f3wnie\u017c, a mo\u017ce przede wszystkim, zmieni\u0105 nas samych. B\u0119dziemy oczekiwa\u0107, \u017ce sami r\u00f3wnie\u017c postawi\u0105 na zmian\u0119. Grupy spo\u0142eczne ze sob\u0105 rozmawiaj\u0105. Nieko\u0144cz\u0105cy si\u0119 dialog staje si\u0119 rodzajem zapisu DNA miasta. Nie potrzebujemy jednej zasady. Zniweczy rado\u015b\u0107 z rozwoju i zako\u0144czy sens dalszego wysi\u0142ku. Dzi\u015b jeste\u015bmy przekonani, \u017ce destrukcyjne si\u0142y dominuj\u0105ce w ostatnich latach ostatecznie legn\u0105 pod naporem naszej o\u017cywczej wyobra\u017ani. Dumni z przes\u0142ania, pomni rozpocz\u0119tych stara\u0144 w odbudowie utraconej to\u017csamo\u015bci miasta zdajemy sobie spraw\u0119, \u017ce rozmawiaj\u0105c w naszym mie\u015bcie pokazujemy tak naprawd\u0119 siebie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Gwa\u0142towny proces urbanizacji u\u015bwiadamia nam, i\u017c w ci\u0105gu najbli\u017cszych dekad wi\u0119kszo\u015b\u0107 populacji zamieszka w miastach. Czyli przyjdzie nam mieszka\u0107 w czym\u015b, czego do tej pory nie potrafimy ani opisa\u0107, ani pokaza\u0107, ani zrozumie\u0107. Statystyka, urbanistyka, ekonometria, planowanie przestrzenne, socjologia wizualna, wszystko to okazuje si\u0119 zbyt s\u0142abe by wyja\u015bni\u0107 fenomen miasta. Uzyskujemy mozaik\u0119 \u2013 obraz wprost […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13251,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-13250","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-idem"],"acf":[],"1_4_image":null,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13250","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13250"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13250\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13254,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13250\/revisions\/13254"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13251"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13250"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13250"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atlassztuki.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13250"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}